آینه جم زهرا سیف‌آذرنژاد

در یکی از روزهای آرام بندر بوشهر، همانطور که صدای موج و بوی نمک در هوا پیچیده بود، با مردی گفت‌وگو کردیم که دریا برایش فقط یک پهنه‌ آب نیست؛ خانه‌ای است که در آن نفس می‌کشد، الهام می‌گیرد و روایت می‌کند.

جواد غلام‌نژادجبری، متولد ۱۳۷۳، نویسنده و فیلمساز جوانی که ناخدا و پژوهشگر دریایی است؛ از دل امواج برخاسته تا صدای دریا را در قاب تصویر و واژه جاودانه کند.

چطور شد پایتان به دریا باز شد؟
من ‌زاده خانواده‌ای دریایی‌ام؛ پدر و مادرم هر دو با دریا بزرگ شده‌اند و طبیعی بود که من هم از همان کودکی بوی نمک و صدای باد را بشناسم. نخستین‌بار وقتی 10ساله بودم با پدرم به دریا رفتم. از همان موقع حس می‌کردم دریا فراتر از نان و معیشت است. بعدها که ‌خودم قایق داشتم، ماهیگیری برایم بیشتر به گفت‌وگو با طبیعت شبیه بود، اما از سال ۱۳۹۸ به بعد دیگر قلاب و تور را کنار گذاشتم و حس می‌کردم زمانش رسیده است دریا را طور دیگری صید کنم؛ با دوربین، قلم و تصویر.

چطور از ماهیگیری و صیادی به سمت هنر و فیلمسازی رفتید؟
راستش، از دل همان دریا بود که به فیلم رسیدم. وقتی سال‌ها در سکوت دریا زندگی می‌کنی، بالاخره یک روز می‌فهمی که خودت صدای دریا شده‌ای. با چشم خودم دیدم که چطور دریا دارد رنج می‌کشد؛ آلودگی، صید بی‌رویه، نابودی مرجان‌ها. همانجا تصمیم گرفتم کاری کنم. رفتم سراغ فیلمسازی، دوره دیدم، عضو انجمن سینمای جوانان ایران شدم و بعد در آکادمی قرمز یاد گرفتم چطور تصویر را روایت کنم.
درواقع مسیر من از «صیاد ماهی» به «صیاد معنا» تغییر کرد.

از آثار فیلمسازی تان بگویید.
اولین فیلم کوتاه داستانی‌ام «نَفَس» بود که در سال ۱۴۰۰ ساختم. برایم حکم نخستین گام جدی را داشت و در جشنواره‌ها دیده شد. این تجربه به من جرأت داد تا مسیرم را ادامه بدهم. بعد از آن مستند «خساک» را ساختم؛ خلاصه‌ای از همه‌ دغدغه‌های دریا. این مستند در جشنواره بین‌المللی«یادآوری آینده» جشنواره کن فرانسه جایزه بهترین مستند کوتاه را گرفت و در جشنواره‌های دیگر هم درخشید. برای من اما مهم‌تر از همه این بود که خساک صدای دریا را به گوش دنیا رساند؛ صدایی که سال‌ها خاموش مانده بود.

درباره‌ کتابتان هم بگویید. «اهل دریا» چه موضوعی دارد؟
کتاب اهل دریا برای من مثل دفتر خاطرات جمعی مردمان جنوب است. این اثر نوعی دایره‌المعارف فرهنگ دریا و دریانوردی است؛ شامل واژه‌ها، اصطلاحات، آداب و باورهایی که نسل‌ها از پدران ما به ارث رسیده است.

یکی از کارهای خاص شما «کتابخانه‌ دریایی فیدوس» است. ایده‌اش از کجا آمد؟
همان قایقی که روزی با آن مردم را برای ماهیگیری می‌بردم، حالا تبدیل شده به کتابخانه‌ای شناور به نام «فیدوس».
روزگاری مردم با قلاب و تور روی عرشه می‌نشستند و در انتظار بالا آمدن ماهی، چشم به دریا می‌دوختند؛ حالا همان چشم‌ها، میان واژه‌ها سفر می‌کنند.

فیدوس فقط یک قایق نیست، یک پناهگاه فرهنگی است که وسط دریا لنگر می‌اندازد تا ذهن‌ها از شتاب روزمرگی فاصله بگیرند. وقتی قایق آرام می‌شود و موج‌ها با پهلوهایش حرف می‌زنند، صدای ورق خوردن کتاب‌ها در فضا پخش می‌شود. گاهی مهمان‌هایم روی عرشه می‌نشینند، چای می‌نوشند و کتابی از قفسه‌های کوچک فیدوس برمی‌دارند. برای من، فیدوس یعنی آشتی دوباره‌ مردم با دریا؛ یعنی لنگر انداختن؛ نه برای صید، بلکه برای تأمل. در دنیایی که همه در رفت‌و‌آمد و عجله‌اند، اینجا، در سکوت دریا، می‌توانی بنشینی، بخوانی و صدای زمین را بشنوی.‌
منبع: همشهری

آینه جم- مرتضی خضری

بازار گناوه قلب تپنده‌ی اقتصاد این شهر است؛ هر زمان که بازار به رکود می‌افتد، گناوه تب می‌کند.

بازار گناوه این بار با قانون تعرفه ۵ درصدی به سمت و سوی کما پیش می‌رود. قانونی که قرار بود مرهمی بر زخم اقتصاد بنادر جنوب و بازارهای جنوب باشد، به کابوسی برای بازارهای ساحلی و خاص بازار بزرگ گناوه تبدیل شده است.

تعرفه‌ی پنج درصدی که در ابتدا برای حمایت از مرزنشینان و ملوانان در نظر گرفته شده بود، امروز ابزاری در دست تجار پایتخت‌نشین شده است. آنان با سوءاستفاده از همین قانون، کالاهای خود را از طریق لنج‌ها وارد می‌کنند و مستقیم به تهران می‌فرستند؛ بی‌آنکه سهمی از سود آن به مردم جنوب برسد.

در این میان، صدها شغل در گناوه از بین رفته و کسب‌وکارهای کوچک یکی‌یکی به تعطیلی کشیده می‌شوند. اجناسی که قرار بود در بازار جنوب عرضه شوند، اکنون به سمت پایتخت روانه می‌شوند.

پرسش این است:

وقتی این کالاها مقصدشان بازار تهران است، چرا باید با تعرفه‌ی پنج درصدی از گمرک بنادر جنوبی خارج شوند؟

مشکوک نیست؟

پروانه‌ی کلی خروج کالا از گمرک به‌گونه‌ای تنظیم شده است که هم ورود آن به بازار جنوب مجاز است و هم خروج مستقیم به سایر استان‌ها؛ نتیجه آن شده که شرایط برای مرزنشین و پایتخت‌نشین یکسان است، اما امکانات و قدرت رقابت هرگز برابر نیست.

اگر این روند ادامه یابد، بازار گناوه با بیش از پنج هزار مغازه، در برابر بازار تهران زانو خواهد زد. رکود، مهاجرت، و تعطیلی گسترده‌ی اصناف، فقط بخشی از تبعات این سیاست ناعادلانه است.

راهکار چیست؟

برای نجات بازار گناوه و دیگر بنادر جنوبی، تعرفه‌ی پنج درصدی باید اصلاح شود.

اگر کالایی قرار است از بنادر جنوبی خارج و به دیگر استان‌ها ارسال شود، باید تعرفه‌ی آن افزایش یابد.

پیشنهاد مشخص این است که برای خروج کالا از استان‌های جنوبی، تعرفه‌ی ۲۰ درصدی وضع شود تا تعادل میان بازارهای جنوب و پایتخت برقرار بماند و توان رقابت دوباره به تجار بومی بازگردد.

در واقع، مصوبه‌ی پنج درصدی را تجار تهرانی با نفوذ خود در دولت و مجلس به تصویب رسانده‌اند؛ قانونی که قرار بود حامی مرزنشینان باشد، امروز به ابزاری برای تضعیف آن‌ها تبدیل شده است.

اگر این قانون اصلاح نشود، جنوب نه‌تنها از مزایای مرزنشینی محروم می‌ماند، بلکه به‌زودی شاهد سقوط کامل بنادر و خاص بازار گناوه خواهد بود.

خلیج فارس

آینه جم؛ نازیلا حقیقتی - سال‌هاست در مناطق نفت‌خیز و صنعتی کشور، از خوزستان تا بوشهر، از شرق تا غرب، واژه‌ی «مسئولیت اجتماعی» چونان وردی مقدس بر زبان‌هاست؛ واژه‌ای که چنان تکرار شده که معنایش در گرد تصمیم‌های بی‌اثر و نمایش‌های سیاسی گم شده است.

برخی نمایندگان مجلس و ذی‌نفوذان قدرت، با نیت‌هایی که شاید در ظاهر مردمی و توسعه‌گرایانه جلوه کند، هر بار فهرستی بلندبالا از «درخواست‌ها» را برای شرکت‌های بزرگ ارسال می‌کنند. اما واقعیت آن است که بخش قابل توجهی از این درخواست‌ها، به‌جای آن‌که در مسیر ارتقای کیفیت زندگی مردم یا پایداری اقتصاد محلی باشد، بیشتر به شکل دریافت بودجه‌هایی پراکنده و بی‌ثمر جلوه می‌کند؛ بودجه‌هایی که نه صنعت را منتفع می‌سازد و نه مردم را.

اگر به جای فریادها و تهدیدهایی که برای گرفتن اعتبار از وزارتخانه‌ها سر می‌دهید، به اصلاح همان قوانین بالادستی می‌پرداختید که جلوی انجام کار صحیح را می‌گیرد، امروز حال مردم مناطق شما و حال این سرزمین بهتر بود.

اگر به جای مطالبه‌ی کمک‌های نقدی، به این می‌اندیشیدید که پسماند صنایع به چرخه‌ای پایدار بازگردد و ظرفیت جوامع میزبان چنان تقویت شود که شرکت‌ها ناگزیر باشند بخش قابل‌توجهی از مایحتاج خود را از همان جوامع تأمین کنند، شاید «توسعه» را معنا می‌کردید نه صرفاً واژگان زیبا بر زبان می‌آوردید.

اگر تنها بخشی از انرژی و اعتباری که صرف لابی‌گری‌های بی‌ثمر می‌شود، به این هدف اختصاص می‌یافت که صنایع بزرگ از جمله نفت و گاز تا پتروشیمی متعهد شوند ۱۰ تا ۲۰ درصد از نیازهای خوراکی و مصرفی خود را از تولیدکنندگان محلی خریداری کنند، امروز چهره‌ی جنوب و شرق ایران دگرگون بود.

مردمان بومی، به‌جای انتظار برای شغل‌های خدماتی و ناپایدار، صاحب کسب‌وکارهای پایدار و آبرومند بودند؛ از تولید و توزیع مواد غذایی گرفته تا دیگر کالاهای مصرفی.

این، ساده‌ترین شکل توانمندسازی اقتصادی است: ایجاد زنجیره‌ی ارزش در دل همان جوامعی که صنعت در آن‌ها ریشه دوانده است. در چنین الگویی، مردم دیگر وابسته‌ی صنعت نیستند، بلکه شریک و هم‌نفس آن می‌شوند.

اما آنچه می‌بینیم، توزیع بودجه‌هایی است که بیشتر به مُسکن‌هایی مقطعی می‌مانند؛ اقداماتی که نه عدالت اجتماعی می‌آفرینند و نه فاصله‌ی میان مردم و صنایع را کم می‌کنند.

اکنون زمان آن رسیده است که نمایندگان مردم، به جای افزودن بر فهرست درخواست‌های عبث، از صنایع مطالبه‌ی سیاست خرید محلی کنند؛ مطالبه‌ای که هم اقتصاد منطقه را پویا می‌کند و هم شأن مردم را حفظ.

مسئولیت اجتماعی در ذات خود، تعهدی برای خلق آینده‌ای پایدار است، نه تکرار پروژه‌هایی که صرفاً در گزارش‌ها زیبا به نظر می‌رسند.

اگر صنعتی بناست در سرزمینی بماند، باید ریشه در همان خاک بدواند — با اقتصاد محلی نفس بکشد و از همان دستانی که در آفتاب جنوب سوخته‌اند، نان خویش را فراهم کند.

عصر ایران 

آینه جم- یزدان شهیدزاده | روابط عمومی رویداد رسانه‌ای «ن»

دریا را همیشه با وسعت، عمق و بخشندگی می‌شناسیم. سومین رویداد رسانه‌ای نون به گستره جنوب کشور نیز با همین خصلت‌ها شکل گرفت؛ دریایی از اندیشه و قلم که روزنامه‌نگاران و خبرنگاران به‌سان قطراتی از هر سوی جنوب به هم پیوستند تا موجی تازه در عرصه رسانه‌ای کشور پدید آید.

همراهی میهمانانی از بزرگان رسانه ــ سرمایه‌های بی‌بدیل این دریا ــ بر غنای رویداد افزود؛ از فریدون عموزاده‌خلیلی که شاگردانش امروز در سراسر کشور نامی آشنا دارند، تا محمدجواد روح، مهرداد خدیر، رضا غبیشاوی، افشین امیرشاهی و حجت سپهوند عکاسی که نامش با «سید اصلاحات» گره خورده است.

داورانی چون فریدون صدیقی، یونس شکرخواه، مجید رضائیان، علی‌اکبر قاضی‌زاده، علی هوشمند و مریم سیلمی سکان هدایت این دریای رسانه را در دست داشتند تا مسیر جشنواره با دقت و اطمینان پیش رود.

توجه خانم سخنگوی دولت با ارسال پیام ویدئویی و حضور علی‌اصغر شفیعیان مشاور رسانه‌ای رئیس‌جمهور به همراه هومن عظیمی مدیرکل وزارت فرهنگ و ارشاد، مؤید اهمیت و حساسیت دولت به موضوع «اقتصاد دریا‌محور» بود.

در این میان، تنها فرماندار جم نقشی سازنده و مؤثر در برگزاری این رویداد داشت؛ اما دریغ که استاندار بوشهر با برگزاری هم‌زمان شورای اداری، نه‌تنها خود حضور نیافت بلکه فرصت مشارکت فرمانداران و مدیران کل را نیز از آنان گرفت.

برگزاری پنل تخصصی اقتصاد دریا‌محور با مدیریت محمد ولی‌زاده و حضور مهندس راستاد و دکتر سرایی، فرصتی گران‌بها برای فرمانداران و مدیران بود تا درک بهتری از چالش‌ها و ظرفیت‌های این حوزه پیدا کنند و بسته به توان شان، هر یک «ماهی» و «مروارید» خویش را از این دریا صید نمایند. با این‌حال، از استانداری که هنوز نتوانسته گره تردد لنج‌ها را بگشاید و ماجرای «ته‌لنجی»‌اش بیش از آنکه مایه آسایش باشد، سبب رنج ساحل‌نشینان شده، نباید انتظار داشت «اقتصاد دریا‌محور» در اولویت قرار دهد.

اما آخرین بند این روایت را باید به يك رسانه نما اختصاص داد؛ رسانه‌ای که از آغاز، نقد را با تهمت درآمیخت و بی‌هیچ سندی، کوشید جریان برگزاری را مخدوش کند. دستاورد این رفتار، فقط عقب‌نشینی برخی مسئولان کم‌جرأت بود که از بیم هجمه‌ها، پای در این دریای شکوه نگذاشتند. بااین‌حال، وسعت دریا آن‌قدر زیاد است که از چنین آلودگی‌های سطحی کدر نمی‌شود.

و در پایان، ما خبرنگاران ــ فرزندان قلم و ساحل ــ چون همیشه نه در انتظار تشویق، بلکه در اندیشه بازگرداندن سهمی از دانایی و عشق به سفره میهنیم. هر آنچه گفته شد و نوشته شد، جز برای ایران عزیز نبود.

خلیج فارس

آینه جم- پژمان جوزی | رئیس انجمن صنعت ساختمان

خبر ساده و کوتاه بود؛ جزیره «خارگو» به‌عنوان جزیره گردشگری در شورای سیاست‌گذاری گردشگری ساحلی و دریایی به تصویب رسیده است. این خبر برای من بسیار با مفهوم و تأثیرگذار بود.

کمتر از یک سال پیش بود که با جمعی از دوستان و کارشناسان، سواحل و جزایر جنوبی را از نگاه یک سرمایه‌گذار گشتم و همان موقع پس از آنکه از جزیره نفتی و صنعتی خارک دیدن کردم، راهی جزیره خارگو در نزدیکی آن شدم تا آن را ببینم. خارگو را بسیار زیبا و مستعد سرمایه‌گذاری یافتم. جزیره‌ای کوچک با ماسه‌های طلایی و آب‌های فیروزه‌ای دور از سرزمین اصلی و توانمند برای تبدیل‌شدن به جزیره قدرتمند برای گردشگری.

جواهری در جنوب ایران (اگرچه ایران ما از این گنج‌ها بسیار دارد) در عطش رشد و توسعه. جزیره‌ای مناسب برای آنکه کلیتش به یک سرمایه‌گذار واگذار شود تا آن را به صورت پایلوت به قطب گردشگری ایران تبدیل کند.

از قایق کوچکی که ما را به جزیره رسانده بود، چند متری فاصله گرفته بودم که دریاچه‌ای کوچک با آب شیرین توجه من را به خود جلب کرد؛ دریاچه‌ای کوچک که به زیبایی‌های جزیره بسیار افزوده بود.

خارگو آماده است، تا در دل خود ده‌ها هتل و ریزورت را برای استراحت جای دهد و آمادگی دارد تا شرایط مناسبی برای اکوتوریست‌ها باشد.

پس از بازدید طولانی‌مدت و زمان‌بر از جنوب ایران و جزایر زیبایش در کتاب «روایت یک عاشق» نوشتم که «جزیره‌ای زیبا که به دلیل نزدیکی به جزیره نفتی خارک متروک و رها شده است. صنعت نفت در خارک، هم زندگی ساکنان بومی را دچار چالش کرده، هم این جزیره نزدیک به خود را. محیط زیست هم برای حفظ بقای حیات وحش منطقه بر روی آن دست گذاشته است. همه اینها خارگو را از مردم ایران گرفته است و استفاده از این جزیره بسیار بسیار زیبا را غیر‌ممکن یا بسیار دشوار کرده است.

جزیره خارگو در مسیر آبی بین بندر گناوه تا جزیره خارگ قرار دارد و در فهرست آثار طبیعی جمهوری اسلامی ایران به ثبت رسیده است. این جزیره پناهگاه حیات وحش خارگ و خارگوست و در فاصله ۵۴کیلومتری شمال غربی بوشهر در آب‌های ساحلی واقع شده است.

خارکو به‌راحتی می‌تواند یک جزیره تفریحی کوچک اما لوکس باشد و با استقرار امکانات تفریحی ویژه و لوکس در این جزیره، درآمد درخورتوجهی برای آن ایجاد کرد؛ بنابراین به عقیده من، خارکو یه گزینه مناسب برای ایجاد یک جزیره گردشگری کوچک با امکانات لوکس و تفریحات خاص است و با همین ایده می‌توان جزیره را مسکونی کرده و به درآمدزایی رساند».

من این پیشنهادها را در کتاب «روایت یک عاشق» تحریر کردم و یک نسخه از آن را برای مسئولان ارسال کرده، علاوه بر آنکه نظراتم را در قالب مقاله نیز در نشریات مطرح کردم. حالا بسیار مسرورم که این پیشنهادها به ثمر نشسته است.

گام‌های دولت برای احیای صنعت گردشگری در ایران اگرچه دیر‌هنگام، اما بسیار جای امیدواری دارد. این گام‌ها نشان‌دهنده آن است که اول، دولت و سیستم حکمرانی کشور به دنبال راه‌حل‌هایی است تا جایگزینی مناسب برای صنعت نفت در کشور بیابد و دوم، آنکه دست‌فرمان سیاست خارجی به سمت حل برخی از مشکلات باقی‌مانده در حرکت است، چرا‌که صنعت گردشگری و آغاز سرمایه‌گذاری‌های لازم در آن شرط کافی‌ وجود آرامش و امنیت در کشور است.

باید بپذیریم که راه نجات بحران در صنعت ساختمان (که پیشران بسیاری از صنایع دیگر است) صنعت گردشگری است. توسعه و رشد صنعت گردشگری در ایران در قالب ساخت مجموعه‌های ترکیبی که بخشی از آن هتل‌های در شأن مردم ایران باشد، نیاز ضروری است. باید سازندگان بزرگ‌مقیاس و توسعه‌گران را به سمت ساخت‌وسازهای ترکیبی در شهرهای دیگر ایران به‌ویژه شهرهای گردشگر‌پذیر ترغیب کرد.

به هر حال برای «خارگو» خوشحالم. خوشحالم که مسئولان به نظرات کارشناسی توجه کردند و بهترین تصمیم را برای این جزیره زیبا و دوست‌داشتنی در خلیج فارس گرفتند. امید دارم در آینده این جزیره به پایلوتی برای اکوتوریسم تبدیل شود، بهترین و مجلل‌ترین هتل‌ها و ریزورت‌ها در کنار اقامتگاه‌ها در آن تأسیس شود تا رفته‌رفته هم اشتغال پایدار ایجاد شود و هم زندگی مدنی در آن جاری و ساری شود.

اما انذاری هم دارم برای سرمایه‌گذار یا سرمایه‌گذاران احتمالی آینده. جذابیت این جزیره به حفظ آرامش و بهره‌بردن از طبیعت زیبای آن وابسته است. سرمایه‌گذاری در این جزیره باید به گونه‌ای باشد که با حفظ محیط زیست و کمترین آسیب بهترین آرامش را برای گردشگران فراهم کند.

آینه جم- سید حسین جعفری  - فعال رسانه ای 
مسئولیت اجتماعی نیروگاه اتمی بوشهر در چهار حوزه شفافیت و اعتمادسازی، ایمنی و سلامت عمومی، توسعه اقتصادی پایدار منطقه و حفاظت از محیط زیست تعریف می‌شود. 
ادعای عدم عمل به این مسئولیت، عمدتاً بر اساس شکاف بین انتظارات جامعه و عملکرد قابل مشاهده نیروگاه شکل گرفته است.

بخش اول: ادله و شواهد مطرح شده توسط منتقدان و جامعه محلی

1. کمبود شفافیت و اطلاع‌رسانی فعال:
 · عدم انتشار منظم گزارش‌های شفاف: منتقدان اشاره می‌کنند که گزارش‌های مستقل، دقیق و به زبان ساده از نتایج پایش‌های محیط زیستی (آب، خاک، هوا) به طور گسترده و منظم در اختیار عموم و رسانه‌ها قرار نمی‌گیرد.
 · مدیریت اطلاعات به جای اطلاع‌رسانی: رویکرد نیروگاه غالباً واکنشی است و تنها در پاسخ به شایعات یا بحران‌ها صحبت می‌کند، نه اینکه پیش‌دستانه اطلاعات را منتشر کند.
 · دشواری دسترسی به اطلاعات: برای پژوهشگران مستقل و نهادهای مدنی دسترسی به داده‌های خام و کامل برای انجام ارزیابی مستقل بسیار دشوار یا غیرممکن است.
2. نگرانی‌های زیستمحیطی و سلامتی پاسخ‌داده نشده:
 · شایعات و نگرانی‌های مزمن: در مورد افزایش بیماری‌ها (مانند سرطان) در منطقه، آلودگی آب‌های ساحلی و تاثیرات گرمایش آب دریا بر اکوسیستم خلیج فارس، ادعاهایی مطرح می‌شود که نیروگاه پاسخ قاطعی به آنها نمی‌دهد یا این نگرانی‌ها را یکسره رد می‌کند بدون اینکه داده‌های مستقل برای آرامش خاطر عمومی ارائه دهد.
 · مدیریت پسماند: ابهام در مورد مدیریت نهایی پسماندهای پرتوزا و عدم شفافیت در مورد چگونگی و مکان دفن آنها، از دیگر نگرانی‌های جدی است.
3. عدم مشارکت موثر در توسعه همه‌جانبه منطقه:
 · تمرکز بر امنیت به جای مشارکت: منتقدان استدلال می‌کنند که نیروگاه به دلیل حساسیت امنیتی، خود را در یک "حباب" قرار داده و ارتباط ارگانیک و دوسویه با جامعه محلی برقرار نکرده است.
 · اشتغال‌زایی ناکافی برای بومیان: اگرچه نیروگاه اشتغال ایجاد کرده، اما این ادعا وجود دارد که پست‌های کلیدی و تخصصی اغلب در اختیار غیربومیان قرار دارد و جامعه محلی عمدتاً از مشاغل خدماتی و پیمانکاری سطح پایین بهره‌مند می‌شوند.
 · توسعه نامتوازن: نیروگاه به عنوان یک غول صنعتی، ممکن است باعث ایجاد تورم محلی در قیمت مسکن و کالا شده باشد، بدون اینکه منافع آن به صورت عادلانه در بین همه ساکنان توزیع شود.

بخش دوم: تحلیل ریشه‌ها و دلایل محتمل برای این کاستی‌ها

در صورت صحت ادعاهای فوق، دلایل زیر می‌تواند توضیح‌دهنده why این وضعیت باشد:

1. اولویت مطلق امنیت ملی و حفاظت اطلاعات:
 · انرژی اتمی در ایران همواره با مسائل امنیت ملی و مناقشات بین‌المللی گره خورده است. این امر باعث می‌شود فرهنگ "رمزآلودگی و محرمانگی" بر فرهنگ "شفافیت و پاسخگویی" غلبه کند. هرگونه اطلاعاتی، حتی داده‌های محیط زیستی غیرحساس، ممکن است به دلایل امنیتی، "محرمانه" تلقی شود.
 · این رویکرد، بزرگترین مانع در راه عمل به مسئولیت اجتماعی، به‌ویژه در حوزه شفافیت است.
2. ساختار متمرکز و بوروکراتیک حکومتی:
 · نیروگاه بوشهر یک پروژه کاملاً دولتی و تحت مدیریت نهادهای بالادستی است. چنین ساختارهایی ذاتاً به سمت پاسخگویی به مقامات بالادست (و نه جامعه محلی) گرایش دارند. تصمیم‌گیری کند، ترس از اشتباه و عدم تمایل به نوآوری در ارتباطات مردمی، از ویژگی‌های این ساختارهاست.
 · نیروگاه انگیزه و اختیار کافی برای انجام ابتکارات جسورانه در حوزه مسئولیت اجتماعی را ندارد.
3. کمبود فرهنگ سازمانی مسئولیت اجتماعی پویا:
 · دلیل: ممکن است درک مدیران و تصمیم‌گیران نیروگاه از "مسئولیت اجتماعی" محدود به "کارکرد ایمن" و "پرداخت مالیات" باشد. آنها ممکن است "اعتمادسازی فعال"، "مشارکت اجتماعی" و "پاسخگویی شفاف" را جزو وظایف ذاتی خود نبینند.
 · مسئولیت اجتماعی به یک امر حاشیه‌ای و تبلیغاتی تبدیل می‌شود، نه یک استراتژی اصلی در مدیریت مرکز.
4. چالش‌های فنی-اقتصادی:
 · تحریم‌های بین‌المللی دسترسی به فناوری‌های روزآمد پایش و مدیریت پسماند را دشوار و بسیار پرهزینه کرده است. همچنین، ممکن است بودجه کافی برای پروژه‌های بزرگ مسئولیت اجتماعی (مانند ایجاد مراکز درمانی یا دانشگاهی) اختصاص نیابد.
 · حتی با وجود نیت خوب، توان عملیاتی نیروگاه برای انجام مسئولیت اجتماعی در سطح استانداردهای جهانی محدود است.
5. ضعف نهادهای مدنی و رسانه‌های مستقل محلی:
 · در غیاب نهادهای مدنی قدرتمند و رسانه‌های مستقل که بتوانند به طور موثر بر عملکرد نیروگاه نظارت و فشار آورند، انگیزه نیروگاه برای پاسخگویی به جامعه محلی کاهش می‌یابد.
 ·: نیروگاه تنها در صورت بروز بحران‌های بزرگ تحت فشار قرار می‌گیرد، نه به صورت مستمر.

جمع‌بندی نهایی

ادعای "عدم عمل نیروگاه اتمی بوشهر به مسئولیت اجتماعی خود" را نمی‌توان به سادگی رد یا تایید کرد، اما شواهد میدانی (مانند نارضایتی‌های محلی و شکاف اعتماد) نشان می‌دهد که در عمل، یک "شکاف مسئولیت اجتماعی" جدی وجود دارد.

ریشه این شکاف را نمی‌توان تنها در "سوء مدیریت" نیروگاه جستجو کرد. این مشکل عمدتاً ریشه در ساختارهای کلان حاکم دارد:

· اولویت امنیت ملی بر شفافیت
· ساختار بوروکراتیک متمرکز
· فرهنگ سازمانی کهنه

تا زمانی که این پارادایم تغییر نکند، نیروگاه اتمی بوشهر—با همه اهمیت استراتژیکش—در ایجاد اعتماد کامل با جامعه میزبان خود ناکام خواهد ماند. عمل واقعی به مسئولیت اجتماعی نیازمند یک تغییر نگرش اساسی از "حفاظت از نیروگاه در برابر مردم" به "حفاظت از مردم توسط نیروگاه" است.

آینه جم -راضیه حسینی

«کمیسیون امور داخلی و شوراهای مجلس شورای اسلامی حذف تراشه از کارت‌های ملی و جایگزین‌شدن بارکد روی کارت‌ها که قرار هم نیست دیگر از جنس پی‌وی‌سی مرغوب باشند را تصویب کرد، شاید با این کار سرعت چاپ کارت‌های جدید بیشتر شود.»

ما که نفهمیدیم اصلاً کارت ملی هوشمند، که تازه باید کلی منتظرش می‌ماندیم به چه درد خورد؟ فکر کنیم خود کارت ملی هم متوجه نشد که به چه دردی می‌خورد. بیشترین استفاده‌‌ی ما از کارت، فقط شماره‌ی رویش بود که آن هم اگر روی یک برگه‌ی دفترچه یادداشت می‌نوشتند کارمان راه می‌افتاد. اصلاً دفترچه هم نه، فقط در حد یک پیامک شماره‌ را به ما اطلاع می‌دادند هم کفایت می‌کرد.

کارت ملی هوشمند ما آن‌قدر در کیف پول‌مان مانده و درنیامده که دیگر جزئی از کیف شده و به آن چسبیده است. الان اگر زبان داشت، در جواب این‌که «کی هستی؟» حتماً می‌گفت: «من یک قسمت از کیف پولم»

یک‌بار خواستیم از جا درش بیاوریم، نیامد، آن‌قدر زور زدیم که کیف پاره شد، ولی کارت درنیامد، می‌خواستیم به یکی از افرادی که هنوز کارت ملی‌اش را نگرفته بود نشانش بدهیم. بنده‌ی خدا فقط می‌خواست ببیند چه شکلی است و چقدر ارزشمند است که تا حالا به دستش نرسیده است. آخرش هم همان‌طور چسبیده به کیف پول نشانش دادیم.

حالا که قرار است تراشه را دربیاورید و مثل قبل، کارت ملی غیر هوشمند دست مردم بدهید، لطفاً هر کاری می‌کنید بکنید، اصلاً کارت را روی ورق کاهی چاپ کنید، ولی جان‌عزیزتان دو دقیقه وقت بگذارید یک عکس درست‌وحسابی از ما بگیرید. تا امروز هر وقت به عکس‌مان روی کارت نگاه کردیم قبل از خودمان، کارت از خنده چند بار غش کرد، بعد گواهینامه‌ی کنار کارت، بعد هم کارت‌های بانکی، و سر آخر چند تومان که در کیف پول‌مان برای کرایه تاکسی گذاشته بودیم آن‌قدر خندیدند که نخ اسکناس‌شان درآمد.

چرا باید عکس ما را شبیه انعکاس چهره‌مان روی کتری استیل بگیرید؟ اصلاً اگر یک درصد هم این کارت هوشمند کارایی خاصی داشت، ما روی‌مان نمی‌شد ازش استفاده کنیم.

درهرصورت حالا که قرار است کل هزینه‌های قبلی را دور بریزید و دوباره به تنظیمات اولیه‌ی کارت ملی برگردید، لطفاً دیگر مردم را معطل نکنید. یک کارت معمولی بدهید، حتی بدون عکس، بدون هیچ جمله و حرف و کلمه‌ی اضافه‌ای. فقط شمار‌ه‌ی ملی داشته باشد کافی است!

خلیج‌فارس 

آینه جم /اسماء بوستانی: «اوضاع  زندگیمان گل و بلبل نبود، کم‌ و زیاد به هرچه داشتیم ،قانع بودم، تا اینکه همسرم از سر نا آگاهی و توسط رفقای نابابش گرفتار اعتیاد شد. از آن روز دیگر رنگ خوشی  ندیدم. بارها برای ترک اعتیادش اقدام کردم ،اما اراده ای برای این کار نداشت.سال ها گذشت تا به خود آمدم و دیدم خودم نیز ناخواسته دچار این مصیبت شده ام.

آینه جم- دکتر جمشید عسکری *

این روزها دوباره تب مذاکره و احیای گفتگوهای هسته ای و یا شاید بیشتر از سوی قدرتهای بزرگ با ایران بر سر زبانها افتاده که میتوان از اجلاس کشورهای شورای همکاری خلیج فارس با اتحادیه اروپا گرفته تا دبیرکل سازمان ملل، مدیر کل آژانس و اظهارات جدید ترامپ و حتی سخنان پوتین مبنی بر دیپلماسی تنها راه حل برنامه هسته ای ایران.

سوال اینجاست که آیا شاهد بازی جدیدی از سوی ابرقدرتها در برابر ایران هستیم ؟

یا این فرصتی دوباره برای احیای دیپلماسی در اختیار طرفین خواهد بود.

برای بهتر شناختن وضعیت طرفین مذاکره و نیز شرایط فعلی اتفاقات یک سال گذشته را مرور کوتاهی می کنیم.

طی یک سال گذشته جریان غرب به رهبری تسلیحاتی آمریکا و با بازی عامل منطقه ای آن اسراییل سعی کرد با الگو برداری از حادثه ۱۱سپتامبر آمریکا (*همان حادثه هفتم اکتبر که هیچ کس از آن اطلاع نداشت، نه ایران ، نه حزب الله و نه حتی بعضی رهبران حماس*!!!!؟؟؟) اینبار در اسراییل همان روشی را که اربابش پیش گرفت انجام دهد. شعار دولت آمریکا حذف القاعده ، شعار اسراییل حذف محور مقاومت (منطقه ای، مذهبی، ایدئولوژیکی) که با این شعار هم بتواند رضایت کشورهای غربی و هم کشورهای عرب منطقه را جلب کند. ابتدا شروع به شخم زدن غزه کرد. و همزمان دست به ترور رهبران حزب الله لبنان و فشارهای سیاسی جهت خلع سلاح آن و حذف این قدرت سیاسی نظامی از معادلات لبنان کرد.

در محور دیگر با لابی های گسترده در بین کشورهایی نظیر ترکیه و روس توانست اسد را از معادلات سوریه حذف کرده و فردی وهابی وابسته به ترکها و همسو با جریان عبری و ضد شیعی را منصوب نماید. همزمان فشارهای آمریکا بر دولت عراق مبنی بر تحت فشار قراردادن گروه های شیعی علی الخصوص حشدالشعبی شدت گرفت.

پس روی کاغذ آنها یکی یکی در حال پیاده کردن اهداف برنامه ریزی شده خود هستند.

در این بین یمن را وارد بازی توافق با آمریکا کرده ، آذربایجان را پایگاه نظامی و جاسوسی خود کردند و ارتباطات ایران را به روسیه و اروپا را با کوریدور زنگه زور محدود تر کردند.

همزمان با افزایش فشارهای منطقه ای و تضعیف جریان مقا‌ومت بازی دیپلماسی و مذاکرات را در ساز و کرنا گذاشتند.

ایران مشغول گفتگوهای برنامه ریزی شده بود که ناگهان اتفاقی که نباید می افتاد رقم خورد.

برنامه اصلی آنها انجام شد. ترور دانشمندان هسته ای و فرماندهان نظامی و در آخر بمباران تاسیسات هسته ای.

ایران همیشه مظلوم مورد حمله قرار گرفت و جنگ تحمیلی دیگری راه افتاد، هر چند تدبیر هوشمندانه رهبر انقلاب مبنی بر جایگزینی فوری فرماندهان نظامی و نیز پاسخ کوبنده نیروی جان بر کف نظامی کشور اقتدار نظامی و عزم راسخ مبنی بر پاسخ همه جانبه ایران را به دشمن صهیون نشان داد، اما سکوت جامعه جهانی در برابر مظلومیت کشوری با تمدن چندهزار ساله که مورد هجوم قومی وحشی قرار گرفته را بیشتر نمایان کرد. پس جامعه جهانی در واقع یعنی پشم.

اکنون که بیش از چند دهه از دشمنی آمریکا و اسراییل با ایران اسلامی میگذرد و طی این زمان شعار هر دو طرف حذف و محو یکدیگر بوده است به نقطه ای رسیدیم که فقط یک معجزه دیپلماتیک میتواند دشمنی چند دهه ای را به دوستی تبدیل کند.

و گرنه آنها برای گام آخر دوباره شروع به بازی مذاکره کرده اند و همزمان به شکل دیوانه وار فشارهای سیاسی و اقتصادی را در جهت منزوی کردن ایران در جامعه بین الملل و تشدید نارضایتی های اجتماعی انجام می دهند تا دوباره فرصتی جهت ضربه زدن به ایران فراهم شود.

در پایان؛ 

 وقتی ترامپ برای اولین سفرش خاورمیانه را انتخاب کرد و جمع کردن میلیاردها دلار پول از کشورهای عربی منطقه، همان زمان این پول را با هماهنگی جهت انجام عملیاتهای نظامی در خاورمیانه گرفت و قول داد برای یکبار که شده برایشان آرامش واقعی بیاورد در قبال هزینه و سکوت!!!؟

سپس با بستن پیمان دفاعی هسته ای برای امارات و هند، عربستان و پاکستان و‌حمایت نظامی جدیدش ازقطر ، و شاید در آینده برای بحرین و انگلستان و حتی آذربایجان و اسراییل می خواهد خیال تامین کنندگان مالی جنگ نوین خاورمیانه را نسبت به پیامدهای گسترش آن راحت کند. زیرا هیچ صلح پایداری بدون جنگ بزرگی صورت نگرفته، پس باید و به اجبار خود را برای جنگی بزرگ آماده کرد ولو اینکه هیچ وقت اتفاق نیفتد ان شاالله.

اینجاست که این بار ایران یا باید بسوزد و بسازد یا یکبار برای همیشه با استفاده از ظرفیتهای خود و چتر هسته ای کشورهای همسو نظیر چین ، روس و یا حتی کره شمالی در قبال تحدیدهای نظامی بیشتردر امان باشد.

*استاد دانشگاه و فعال سیاسی جم

آینه جم- غلامعلی بدخشان
کارشناس امور بانکی

پول، فراتر از یک ابزار مبادله، آینه‌ای از تاریخ، اعتماد و روح جمعی ملت‌هاست. هر اسکناس، سندی از تلاش، امید و رنج جامعه است؛ و هرگاه ارزش آن کاهش یابد، نه تنها حساب و کتاب‌ها، بلکه باور و اعتماد اجتماعی هم آسیب می‌بیند.

امروز، در روزگار تورم مزمن و نقدینگی افسارگسیخته، مجلس شورای اسلامی تصمیم گرفت چهار صفر از پول ملی ایران حذف شود؛ اقدامی که در ظاهر، به‌منظور ساده‌سازی محاسبات و زیبایی ظاهری اسکناس‌هاست، اما در باطن، می‌تواند بر زخم‌های دیرینه اقتصاد ایران نمک پاشد.

اقتصاد ایران در سال‌های اخیر گرفتار چرخه‌ای معیوب و فشرده است: کسری بودجه مداوم، رشد بی‌وقفه پایه پولی، وابستگی شدید دولت به درآمدهای غیرمولد و کاهش قدرت خرید واقعی مردم. حجم نقدینگی از مرز شانزده هزار هزار میلیارد تومان فراتر رفته و بخش عمده‌ای از آن، خلق پول بدون پشتوانه است؛ سپرده‌هایی که بانک‌ها با یک امضا و بدون پشتوانه واقعی ایجاد می‌کنند و به جریان اقتصادی تزریق می‌نمایند.

در این میان، یکی از منابع مهم خلق نقدینگی توسط بانک‌ها، پرداخت سود به سپرده‌های بانکی است. وقتی بانک‌ها نرخ‌های بالای سود سپرده را تعیین می‌کنند، در واقع مجبورند این سود را از منابع موجود تولید نکنند، بلکه با افزایش ترازنامه و خلق پول، پرداخت می‌کنند. این فرآیند، که به صورت علمی تحت عنوان خلق پول از طریق بدهی و تعهدات سودآور سپرده‌ها شناخته می‌شود، باعث افزایش پایه پولی و تشدید نقدینگی می‌گردد. به عبارت دیگر، هر یک درصد افزایش نرخ سود سپرده‌ها، با توجه به حجم کل سپرده‌ها، می‌تواند معادل هزاران میلیارد تومان نقدینگی جدید بدون پشتوانه به اقتصاد تزریق کند؛ و این خود شتاب‌دهنده تورم و بی‌ثباتی قیمت‌هاست.

در همین شرایط، بخش خصوصی و تولید ملی زیر فشار هزینه‌های سنگین، بی‌ثباتی قیمت‌ها و فقدان امنیت سرمایه‌گذاری، رمق خود را از دست داده‌اند. کارخانه‌ها و واحدهای تولیدی که زمانی ضربان قلب اقتصاد کشور بودند، امروز یا خاموش‌اند یا با توان محدود فعالیت می‌کنند. کارآفرینان، ناامید از دسترسی به سرمایه و حمایت بانکی، روز به روز انگیزه خود را از دست می‌دهند و جوانان تحصیل‌کرده، چشم امیدی به آینده تولید و کارآفرینی ندارند.

حذف چهار صفر از پول ملی، در این شرایط، مانند تغییر رنگ ظاهری خون در رگی بیمار است؛ ظاهر را ممکن است مرتب کند، اما ریشه بیماری را درمان نمی‌سازد. تجربه جهانی نیز این نکته را روشن می‌کند: ترکیه و رومانی تنها پس از مهار تورم و اصلاح ساختارهای مالی، اقدام به حذف صفر کردند و موفق شدند اعتماد عمومی را بازگردانند. در مقابل، زیمبابوه و ونزوئلا بدون چنین اصلاحاتی، به حذف صفر روی آوردند و نتیجه آن، سقوط کامل ارزش پول و افزایش بی‌اعتمادی بود.

در ایران، حذف صفر در حالی انجام می‌شود که تورم مهار نشده، خلق پول بدون پشتوانه ادامه دارد و اعتماد عمومی در پایین‌ترین سطح خود قرار دارد. مردم روزانه شاهد کاهش قدرت خرید خود و افزایش فاصله میان درآمد و هزینه هستند. تغییر ظاهری اسکناس، نه جایگزین قدرت خرید است و نه نشانه اصلاح واقعی اقتصاد.

از منظر روانی و اجتماعی، این تصمیم می‌تواند اثر معکوس داشته باشد. مردم ممکن است تصور کنند که دولت قصد دارد ضعف واقعی اقتصاد را در پوشش ظاهری پول جدید پنهان کند. نتیجه طبیعی این برداشت، گرایش به خرید دارایی‌های غیرمولد مانند طلا، ارز و ملک است، که خود محرکی برای تشدید تورم و نوسانات اقتصادی می‌شود.

پول، ارزش خود را نه از عدد و رقم بلکه از کار، تولید و اعتماد مردم می‌گیرد. اگر این ستون‌ها فرو بریزند، هیچ اصلاح ظاهری و حذف صفر نمی‌تواند شکوه واقعی اقتصادی را بازگرداند.

برای اصلاح پایدار، باید ابتدا پایه‌های اقتصاد را ترمیم کرد: انضباط مالی دولت و توقف کسری بودجه با چاپ پول، مهار رشد نقدینگی و کنترل پایه پولی، بازگرداندن بانک‌ها به وظیفه اصلی خود یعنی تأمین مالی تولید، و حمایت همه‌جانبه از بخش خصوصی و تولید داخلی. استقلال واقعی بانک مرکزی و شفافیت تصمیمات پولی نیز پیش‌شرط بازسازی اعتماد عمومی است.

این پیشنهادها تنها راهکار فنی نیستند، بلکه ضرورتی ملی‌اند. حذف صفر، اگر پس از اجرای این اصلاحات انجام شود، می‌تواند نشانه‌ای از بازگشت ثبات و اعتماد باشد؛ اما در غیاب آن، صرفاً پوششی بر زخم‌های تورم و رکود خواهد بود.

ایران امروز بیش از هر زمان دیگر، نیازمند بازسازی ستون‌های واقعی ارزش است: صداقت در تصمیم‌گیری، شفافیت اقتصادی، و حمایت از تولید ملی. حذف صفر ممکن است دفترهای حسابداری را مرتب کند، اما تنها انضباط، تولید و اعتماد است که می‌تواند سفره مردم را سامان دهد و اعتماد از دست رفته را بازگرداند.

آینه جم-  وحید پورجماد

استان بوشهر، جایی که عطر شرجی دریا با بوی نفت و گاز گره خورده است، داستانی دیرین از «پول هست، اما برای دیگری» زمزمه می‌شود. داستان منابع عظیمی که از دل این خاک برمی‌خیزند و قلب تپنده اقتصاد کشورند، اما گویی مسیرشان از بوشهر به بزرگراه‌های پایتخت می‌رسد. در این میان، سهم ورزش و فوتبال بوشهر از این خوان نعمت، پرسش‌برانگیز و محل گلایه‌هایی عمیق است.

در حالی استان بوشهر میزبان شایسته برای صنایع نفت و گاز می باشد که با چالش‌هایی مانند آلودگی‌های زیست‌محیطی، کمبود زیرساخت‌های اجتماعی و نابرابری در توزیع منافع روبرو است. یکی از مطالبات اصلی، تخصیص بخشی از درآمدها و مسئولیت‌های اجتماعی شرکت‌های نفت و گاز به حوزه ورزش است. این “حق” نه تنها بر اساس قوانین مسئولیت اجتماعی شرکت‌ها بلکه بر پایه عدالت منطقه‌ای است.

یکی از این شرکت ها هلدینگ خلیج فارس به عنوان بزرگترین و درآمدزاترین هلدینگ کشور می باشد که با بیش از ۱۵ شرکت زیر مجموعه و تولید سالانه میلیون ها تن محصولات، ریشه در منابع طبیعی استان های بوشهر و خوزستان دارد، اما چرا هلدینگی که منافع سرشارش را از منابع این استان کسب می‌کند، در تقسیم مسئولیت‌های اجتماعی خود، چشم به تیم‌ پایتخت می‌دوزد و از کنار ورزش بوشهر به سادگی عبور می‌کند؟

آیا استعدادهای ناب و جوانان مستعد بوشهری که می‌توانند آینده درخشانی برای فوتبال و دیگر رشته‌های ورزشی استان رقم بزنند، سزاوار چنین بی‌توجهی‌ای هستند؟ این در حالی است که باشگاه‌های ورزشی استان، به خصوص در رده‌های پایه، با کمترین امکانات و بودجه دست و پنجه نرم می‌کنند و بسیاری از استعدادها به دلیل نبود حمایت کافی، در همان ابتدا از مسیر ورزش حرفه‌ای باز می‌مانند اما در همین سال جاری بالغ بر دو هزار میلیارد تومان از سوی هلدینگ خلیج فارس به تیم استقلال تهران اختصاص داده شد.

اینکه از زاهدان تا شمال و مرکز کشور هلدینگ خلیج فارس در رشته های مختلف تیم داری می کند اما در استان بوسهر به یک مدرسه فوتبال اکتفا می شود، نه تنها از منظر اقتصادی توجیهی ندارد، بلکه از بعد اجتماعی و فرهنگی نیز تبعات منفی به دنبال دارد.

جوانان بوشهری وقتی می‌بینند که منابع متعلق به استان شان صرف حمایت از تیمی در صدها کیلومتر دورتر می‌شود، در حالی که تیم‌های خودشان برای تأمین حداقل‌ها هم با مشکل مواجه‌اند، چه احساسی پیدا می‌کنند؟ آیا این رویکرد، احساس بی‌عدالتی و ناامیدی را در میان آن‌ها تقویت نمی‌کند؟

تیم‌های فوتبال این استان مثل شاهین و ایرانجوان و شاهین عامری بارها نشان داده‌اند که با حداقل امکانات هم می‌توانند حرف‌های زیادی برای گفتن داشته باشند و استعدادهای ارزشمندی به فوتبال ایران معرفی کردند که نمونه آن حضور سه بازیکن بوشهری در تیم ملی فوتبال ایران است.

اینکه صنایع مس و شرکت های گل گهر و چادر ملو و ذوب آهن و فولاد سپاهان در استان‌های کرمان و یزد و اصفهان در راستای مسئولیت‌های اجتماعی خود می توانند از ورزش حمایت کنند و زیرساخت‌های بسیار خوبی در همه ابعاد ایجاد کرده اند، اما در استان بوشهر با وجود این همه شرکت های پتروشیمی و نفتی حاضر به حمایت از ورزش استان نیستند و سالها مطالبه گری اهالی رسانه و جامعه ورزش استان به نتیجه ای نرسیده است.

قطعا حمایت هدفمند و مسئولانه از این پتانسیل‌ها می‌تواند بوشهر را به قطبی ورزشی در کشور تبدیل کند و شور و نشاط اجتماعی را در میان مردم استان دوچندان نماید.

تجربه حضور شاهین در لیگ برتر نمونه بارز آن است که شاهد یک شور و نشاط در استان بودیم و حتی از استانهای همسایه برای تماشای بازیهای شاهین به بوشهر می آمدند.

زمان آن رسیده است که هلدینگ خلیج فارس و سایر شرکت‌های بزرگ فعال در استان بوشهر، نگاهی دوباره به مسئولیت‌های اجتماعی خود بیندازند. حمایت از ورزش و فوتبال، نه تنها یک وظیفه اخلاقی، بلکه یک سرمایه‌گذاری پربازده در توسعه انسانی و اجتماعی استان است.

سرمایه‌ای که نتایج آن، هم در زمین‌های سبز فوتبال و هم در روحیه و انگیزه جوانان این دیار، به خوبی نمایان خواهد شد.

امید است که بی‌مهری‌ها پایان یابد و شاهد روزی باشیم که ثروت بوشهر، در خدمت توسعه و بالندگی همه ابعاد این استان، به ویژه ورزش پرطرفدارش قرار گیرد.

*خلیج فارس

آینه جم/ غلامحسین کروبی

امسال هفته دفاع مقدس با هفته ملی سالمندان همزمان شده است. این تقارن یادآور یک واقعیت مهم است: هزاران رزمنده‌ای که در سال‌های جنگ تحمیلی برای دفاع از وطن به جبهه‌ها رفتند، امروز خود به جرگه سالمندان پیوسته‌اند.

بر اساس آمار، بیش از ۵۱ هزار نفر از مردم استان بوشهر در طول هشت سال جنگ راهی جبهه‌ها شدند. اکنون با گذشت حدود از چهار دهه از پایان جنگ، اکثر آنان دوران سالمندی را پشت سر می‌گذارند. اما پرسش اصلی اینجاست: سهم این رزمندگان و دیگر سالمندان استان از امکانات رفاهی، درمانی و فرهنگی چیست؟

پاسخ روشن است؛ جز مراسم‌های تشریفاتی و تجلیل‌های نمادین، اقدام عملی چندانی دیده نمی‌شود. در استانی که به «پایتخت انرژی کشور» شهرت دارد و میزبان ده‌ها پالایشگاه و پتروشیمی است، حتی یک مرکز مجهز و استاندارد برای خدمات سالمندان و ایثارگران وجود ندارد.

سازمان‌ها و نهادهایی که مأموریت مستقیم در این حوزه دارند ـ از بنیاد شهید و امور ایثارگران گرفته تا صندوق‌های بازنشستگی و شهرداری‌ها ـ کارنامه قابل قبولی ارائه نداده‌اند.

نتیجه آنکه بیش از ۱۰۵ هزار نفر از سالمندان، ایثارگران و حتی معلولان و توان‌یابان، همچنان با کمبود امکانات، مشکلات درمانی و بی‌توجهی به مناسب‌سازی فضاهای شهری دست و پنجه نرم می‌کنند.

اکنون زمان آن رسیده که تجلیل از رزمندگان و سالمندان فراتر از لوح تقدیر و سخنرانی برود. قدردانی واقعی یعنی فراهم‌کردن شرایط زندگی شایسته برای آنان؛ از بیمارستان و کلینیک گرفته تا مراکز رفاهی، فرهنگی و ورزشی.

اگر این اتفاق نیفتد، همه شعارها و مراسم‌ها چیزی جز تکرار وعده‌های بی‌حاصل نخواهد بود.

آینه جم - اعتیاد نوعی بیماری که برخلاف تصور بسیاری از مبتلایان، رهایی از آن با همراهی خانواده، جامعه و امکانات موجود همانطور که افتادن در دام اعتیاد با اراده شخصی فرد اتفاق افتاده با همان عزم نیز ترک آن و بازگشت به زندگی عادی امکان پذیر است.

آینه جم-رضا غبیشاوی 

باج نیوزها نمادی از وخامت اوضاع رسانه ها، اقتصاد واخلاق عمومی اند. هر چه سریع تر باید علیه آنها کاری کرد و مانع از رشد و توسعه این پدیده زشت و غیراخلاقی شد.

به تازگی جشنواره و نمایشگاه کاریکاتور با موضوع باج نیوز برگزار شد. بهانه ای برای یادآوری وجود این پدیده زشت و زننده و لزوم مقابله با آن. جرقه ایده این برنامه هم از سوی مدیر روابط عمومی شرکت پتروشیمی خلیج فارس بعد از رویارویی با باج خواهی باج نیوزها زده شد. به این بهانه، این پدیده را که از سال ها قبل شکل گرفته و در سکوت و خفا، گسترش یافته بود حالا به محل گفتگوی عمومی و علنی تبدیل شده است. 

باج نیوزها به برخی رسانه ها و شبه رسانه ها و خبرنگاران و خبرنگارنماهایی گفته می شود که با تهدید انتشار خبرهای منفی علیه مقامات و فعالان اقتصادی از آنها باج می گیرند. برخی هم اول خبرهای منفی راست و دروغ علیه فعالان اقتصادی و مدیران شرکت ها منتشر می کنند و سپس بابت حذف آنها یا تعهد به جلوگیری از انتشار چنین خبرهایی، باج خواهی می کنند. در اکثر مواقع هم این گروگانگیری، با موفقیت هایی همراه می شود.

البته باج نیوزها از سال ها قبل آرام آرام رشد کردند و در سایه سکوت صنایع و فعالان اقتصادی حالا به بخش جدایی ناپذیر از فعالیت های اقتصادی تبدیل شده تا جایی که در برخی حوزه ها و برخی استان ها، خبرنگاری مترادف باج نیوز و باج گیری تبدیل شده است. اما چرا به اینجا رسیدیم؟

1- در ضعف مفرط رسانه ها و روزنامه نگاران حرفه ای و قدرتمند، این باج نیوزها و باج گیران هستند که تقویت می شوند.

2- با وجود مدیران ضعیف، فاسد، بدون اعتماد به نفس و پرخطا، کار باج نیوزها به راحتی و معمولا با موفقیت انجام می شود. باج نیوزها از ضعف مفرط مدیران و بی اطلاعی آنها سوء استفاده می کنند.

3- سازمان های نظارتی و بازرسی و قضایی در این زمینه، در بسیاری از مواقع سکوت دارند و حرکتی انجام نمی دهند. تاکنون خبری از برخوردها و بازخواست ها در این زمینه منتشر نشده است. 

4- به لحاظ افکارعمومی و اخلاق عمومی، این اتفاق، آنچنان زشت جلوه نمی کند که دو طرف ماجرا را رسوا کند. کار به جایی رسیده که بسیاری از باج گیران، کار خود را علنی و بدون ترس از افشای عمومی، عواقب اجتماعی یا قضایی انجام می دهند. بدون نگرانی از اینکه دیگران بدانند چگونه درآمد غیرقانونی و غیراخلاقی کسب و باج گیری می کنند.

برخورد با پدیده باج نیوز، اولویت است. حداقل برای حفاظت از حریم رسانه ها و روزنامه نگاری.

گفتگو درباره باج نیوزها در فضای عمومی و رسانه ای، تهیه قوانین و صدور بخشنامه های لازم برای برخورد با عاملان باج نیوزها در دو طرف باج گیر و باج دهنده و سخت گیری در برخورد با این پدیده از جمله راه های مقابله است اما قبل از هر چیز، تقویت رسانه ها و روزنامه نگاران حرفه ای و قوی، یک الزام اساسی برای مقابله با باج نیوزهاست.

آینه جم/ زینب صفایی:    شهرستان کنگان با سواحلی کم‌نظیر و ظرفیت بالا در گردشگری دریامحور، یکی از نقاط استراتژیک استان بوشهر است. طبق آمار، استان بوشهر در تعطیلات نوروزی ۱۴۰۳، رتبه سوم کشور را در جذب گردشگر و ورود مسافر کسب کرده و حضور مسافران نوروزی در شهرستان کنگان نسبت به سال گذشته ۸ درصد افزایش داشته است. این ارقام نشان می‌دهد که ظرفیت بالای گردشگری در کنگان جدی است، اما تصمیمات کوتاه‌مدت و سلیقه‌ای می‌تواند این فرصت طلایی را تهدید کند.

سواحل کنگان نه تنها مناظر طبیعی جذابی دارند، بلکه نقش کلیدی در اقتصاد دریا‌محور و جذب گردشگر ایفا می‌کنند. تجربه سال‌های گذشته و آمارهای بلندمدت نشان می‌دهد که ساخت‌وسازهای بلندمرتبه و تغییرات غیرکارشناسی، چشم‌انداز دریا را محدود کرده و فرصت‌های توسعه گردشگری پایدار را کاهش داده‌اند. برای مثال، رشد توسعه شهری در شهرهای ساحلی استان بوشهر بین سال‌های ۱۹۸۶ تا ۲۰۰۶ حدود ۱۷.۳ درصد بوده، که بدون برنامه‌ریزی جامع باعث فشار بر نوار ساحلی و تهدید محیط زیست شده است.

کارشناسان دارای دکترای شهرسازی تأکید می‌کنند که حفظ خط آسمان و مدیریت اصولی نوار ساحلی برای توسعه پایدار گردشگری ضروری است. آنان هشدار می‌دهند که واگذاری سواحل به بخش خصوصی، هرچند فرصت ایجاد اشتغال و رونق گردشگری را فراهم می‌کند، تنها زمانی موفق خواهد بود که همراه با نظارت دقیق، مشارکت مردم و رعایت ضوابط محیط‌زیستی باشد. افزایش سطح دریا در ایستگاه گونگان به میزان ۴ میلی‌متر در سال نیز نشان می‌دهد که حساسیت‌های محیط‌زیستی در این منطقه نباید نادیده گرفته شود.

برای جلوگیری از اشتباهات گذشته و تضمین توسعه پایدار، کارشناسان پیشنهاد می‌کنند یک شورای مشورتی تخصصی با حضور دانشگاهیان، فعالان محیط‌زیست و نمایندگان مردم تشکیل شود. این شورا می‌تواند تصمیمات ساحلی را از چارچوب سلیقه‌های مقطعی خارج کرده و مسیر توسعه گردشگری کنگان را به سمت برنامه‌ای علمی و بلندمدت هدایت کند.

با اجرای این راهکار، کنگان می‌تواند هم فرصت‌های اقتصادی خود را شکوفا کند و هم طبیعت بکر و هویت شهری خود را برای نسل‌های آینده حفظ نماید. ترکیب سرمایه‌گذاری بخش خصوصی با چارچوب شفاف، مشارکت مردم و رعایت ضوابط محیط‌زیستی، کلید رسیدن به توسعه گردشگری پایدار در سواحل کنگان خواهد بود./ثلاث جنوب

آینه جم- محمدصادق صفت

پرسش اصلی این روزهای مردم ایران که در این آب و خاک زندگی می‌کنند این است که شرایط زندگی آنها تا چند سال دیگر با همین دست فرمان پیش خواهد رفت و آنها باید چند سال دیگر سختی‌های ریشه دوانده در تحریم را تحمل کنند؟ به عبارت ساده‌تر ایرانیان می‌پرسند تا چند سال دیگر باید به شکل غیرعادی زندگی کنند؟ واقعیت‌ها را نمی‌توان تا ابد از شهروندان پنهان کرد و به آنها یادآور شد روزگارشان عادی است.

مردم با گوشت و پوست و استخوان خود دردهای تورم و رشدهای آهسته را که دستاوردشان فقیر‌تر شدن است احساس می‌کنند و شوربختانه امیدی هم برای آینده کوتاه‌مدت به آنها داده نمی‌شود.

به این تحلیل که یک رسانه رسمی منتشر کرده توجه کنید: «کارشناسان و تحلیلگران خارجی می‌گویند ایران با طراحی یک سازوکار دو جانبه غیردلاری توانسته است مسیری تازه برای انجام تجارت خارجی ایجاد کند که تحریم‌های مالی آمریکا را عملا بی‌اثر می‌کند.»

پرسش این است که مگر می‌توان آینده یک سرزمین و ۹۰‌میلیون باشندگان آن را به این ترفندها گره زد؟ تا کی قرار است ایرانیان دنبال راه‌های تازه برای فرار از تحریم مالی باشند؟ چرا ایران نمی‌تواند و نباید نفت خود را مثل دیگر کشورها به بازار جهانی عرضه کند؟ این ترفندها اگر فایده داشت ایران اکنون سهم خود از بازار نفت جهان را به کشورهای دیگر نداده بود و گاز این کشور بی‌پناه و تنها در دل دریاها و کوه و بیابان‌ها و دشت‌های کشور رها نشده بود.

قبول کنیم باید دنبال حل مساله اصلی برویم و بپذیریم برای سربلندی ایران راه‌های دیگری هم هست.

آینه جم-نصرالله شفیعی

اگر نقش بی‌بدیل آموزش‌وپرورش در تربیت نسل آینده را بدرستی درک کنیم، بی‌تردید اجازه نخواهیم داد که این نهاد حیاتی به میدان رقابت‌های سیاسی و جناحی بدل شود. آموزش‌وپرورش نه ابزاری برای قدرت‌نمایی سیاسی‌ست و نه محل تصفیه‌حساب‌های جناحی. اما متأسفانه، طی سال‌های اخیر، سایه سنگین سیاست‌زدگی بر این نهاد گسترده شده و به آن لطمه‌هایی جدی وارد کرده است.

در حالی که اولویت نظام تعلیم و تربیت باید تربیت انسان‌های مسئول، آگاه و توانمند باشد، در عمل، شاهد آن هستیم که انتخاب و انتصاب مدیران در بسیاری از موارد نه براساس تخصص و شایستگی، بلکه صرفاً با ملاک‌های سیاسی و جناحی انجام می‌شود. به‌جای توجه به توان مدیریتی، تجربه، تعهد و آشنایی با نظام آموزشی، گاهی تنها معیار، هم‌سویی فکری با جریان سیاسی حاکم یا سابقه فعالیت در ستادهای انتخاباتی است.

این نگاه محدود و جناح‌زده، چه در قالب اصول‌گرایی و چه اصلاح‌طلبی، وقتی مبنای انتخاب مدیران قرار می‌گیرد، ضربه‌ای سهمگین به آینده آموزش کشور وارد می‌کند. مدیران شایسته و متخصص کنار گذاشته می‌شوند و افراد کم‌تجربه یا فاقد صلاحیت صرفاً به‌دلیل هم‌سویی سیاسی بر مصدر امور می‌نشینند. چنین رویکردی نه‌تنها باعث بی‌ثباتی مدیریتی در آموزش‌وپرورش می‌شود، بلکه فرصت‌های طلایی برای اصلاح و ارتقاء نظام آموزشی را نیز از بین می‌برد.

چرخه معیوب تغییرات مدیریتی با هر دگرگونی در ساختار سیاسی کشور، به‌ویژه در سطح وزارت آموزش‌وپرورش، گواه این واقعیت تلخ است. در بسیاری از موارد، به‌محض تغییر دولت، مدیرانی که به جریان قبلی وابستگی داشته‌اند، برکنار می‌شوند؛ بدون آنکه کارنامه، توانمندی‌ها یا خدمات آنان مورد بررسی قرار گیرد. در مقابل، مدیران جدیدی منصوب می‌شوند که گاه فاقد حداقل‌های لازم برای مدیریت در نظام تعلیم و تربیت‌اند.

نتیجه چنین سیاست‌زدگی آشکار و نگران‌کننده‌ای، چیزی جز افت کیفیت آموزشی، سردرگمی دانش‌آموزان و معلمان، و تضعیف اعتماد عمومی به نهاد آموزش‌وپرورش نیست. در این میان، معلمان شایسته‌ای وجود دارند که با پشتوانه‌ای از دانش، تجربه و تعهد، می‌توانند مدیریت آموزش را به‌درستی بر عهده بگیرند؛ اما نه شناسایی می‌شوند، نه به‌کار گرفته می‌شوند و نه مورد حمایت قرار می‌گیرند.

ضروری است که با ایجاد یک سیستم نظارتی قوی و کارآمد، توانمندی‌های مدیران به‌صورت مستمر ارزیابی شود و فرآیند انتخاب مدیران براساس شایستگی، تخصص، کارنامه عملی و تعهد حرفه‌ای انجام گیرد.

 آموزش‌وپرورش نیازمند مدیرانی است که به‌روز، مسئولیت‌پذیر، آگاه به تحولات جهانی تعلیم و تربیت و دلسوز نسل آینده باشند؛ نه صرفاً وفادار به یک جریان سیاسی.

نگاه تنگ و بسته جناحی در آموزش‌وپرورش، خسارتی بزرگ به فرزندان این سرزمین وارد کرده و آینده علمی، فرهنگی و اجتماعی کشور را تهدید می‌کند. وقت آن رسیده است که با بازنگری جدی در رویکردهای مدیریتی این وزارتخانه، آموزش‌وپرورش را از حاشیه‌های سیاسی دور کنیم و آن را به مسیر اصلی خود—یعنی تربیت انسان‌های فرهیخته، مسئول و متعهد—بازگردانیم.

آینه جم- راضیه حسینی

قائم‌مقام ارشد مدیرعامل ایران‌ خودرو: «چرا وقتی تورم ۴۰ درصد است افزایش قیمت خودرو باید ۱۵ درصد باشد؟»

الان باز یک عده سریع لیستی از سؤالات تخریب‌کننده، به جهت سیاه‌نمایی آماده می‌کنند. مثلاً می‌گویند:

چرا وقتی خودرویی در دنیا ساخته می‌شود که حتی در خواب یا سکته هم راننده را نجات می‌دهد، خودروهای داخلی ما، برای راننده‌ی بیدار و هوشیار هم ایمن نیستند؟

چرا وقتی آپشن‌های خودروسازان خارجی از خودروی دو صفر هفت جیمزباند هم فراتر رفته است، خودروهای داخلی ما باید هنوز گیر یک ایربگ باشند و باز هم هیچ‌کس نداند بعضی ماشین‌ها واقعاً ایربگ دارند یا مثل جیب برخی لباس‌ها، صرفاً تزیینی‌اند!

چرا خودروی صفر، که از کارخانه تحویل می‌گیریم، باید نقص فنی داشته باشد؟ چرا بعضی از نقص‌ها اصلاً برطرف نمی‌شوند و تعمیرکار می‌گوید «این دیگه ایراد ساختاری داره»

چرا ایمنی بدنه‌ی بعضی ماشین‌های تولید داخل از کاردستی بچه‌های دبستانی هم ضعیف‌تر است و فقط با باد یک خودروی سنگین، چپ می‌شود و بعضی‌های‌شان همین که کامیونی از دور ببینند یا صدایش را بشنوند مچاله می‌شوند؟

یا مثلا مردم می پرسند، چرا وقتی ارز تخصیص یافته دولتی برای قطعات تغییراتی نداشته باید  نرخ آن تغییر کند؟

این سؤال‌ها همگی فقط در جهت سیاه‌نمایی عملکرد درخشان شما مسئولان عزیز، پرسیده می‌شود و هیچ ارزشی ندارد. اگر مطرح کردیم فقط خواستیم  آگاهی خوانندگان بالا برود و بس. باید بدانند چه سؤالاتی سیاه‌نمایی است و کدام سفیدنمایی. به چه سؤالاتی باید وقع بنهند و کدام را محل نگذارند.

حالا می‌رویم سراغ قسمت وایت قضیه و سؤال‌هایی که پرسیدن‌شان نه‌تنها ایرادی ندارد، بلکه واجب است.

یکی همان بود که خودتان به زیبایی مطرح کردید. دومی این است که چرا مردم به گذشته‌ی خود نگاه نمی‌کنند. اجدادشان  مگر ماشین داشتند؟ ولی حالا شرکت‌های خودروسازی کاری کرده‌اند که مردم می‌توانند به‌راحتی از بین کلی ماشین، یکی را انتخاب کنند؛ تازه آن هم با امکان انتخاب رنگ‌های متنوع و جذاب!

درگذشته مگر ماشین‌ها کولر و شیشه‌بالابر داشتند؟ ولی الان به لطف خودروسازان داخلی ما می‌توانیم از کولر استفاده کنیم و لذت ببریم. البته واضح است که در سربالایی‌ها بنز و بی ام و هم کولرشان نمی‌کشد و باید خاموش کنند، این اصلاً ایراد به‌حساب نمی‌آید.

مگر ترافیک را نمی‌بینید؟ این‌ها همه به‌خاطر توانایی بالای مردم در خرید خودروست و هیچ ربطی به معابر و خیابان‌های قدیمی و افزایش جمعیت ندارد. خودروسازان از بس ماشین‌ها را ارزان می‌فروشند که بچه‌ی چهار‌ساله هم با پول‌توجیبی خودش می‌تواند یک ماشین بخرد و بگذارد در پارکینگ برای آینده.

امیدواریم به‌زودی شاهد برابری و حتی بالاتر رفتن قیمت خودرو نسبت به تورم باشیم و این مشکل هم به طور کامل برطرف شود!