به گزارش آینه جم  عملیات اتصال و جوشکاری بلوک‌های واحد دوم نیروگاه اتمی بوشهر در حال اجراست تا پس از تشکیل رینگ یکپارچه در ماه‌های آتی، عملیات بتن‌ریزی این واحد انجام شود. نصب ۱۲ قطعه بلوک رینگ سوم پوسته محافظ داخلی ساختمان راکتور، علیرغم شرایط نامساعد جوی از قبیل بارندگی و بادهای شدید فصلی با رعایت اصول ایمنی پس از چهار هفته به اتمام رسید.

با نصب رینگ (حلقه) سوم، ارتفاع محفظه ساختمان راکتور واحد دوم نیروگاه اتمی بوشهر با افزایش ۱۴ متری به ۴۰ متر رسیده است. دریچه انتقال تجهیزات به ساختمان راکتور در این رینگ قرار دارد که با توجه به وزن ۱۴۰ تنی این قطعه در مقایسه با سایر قطعات (با میانگین وزنی حدود ۶۰ تن)، نصب آن با حساسیتی ویژه و انجام تدابیر ایمنی خاص، انجام شد.

گفتنی است بر اساس برنامه‌ریزی‌ها، در سال ۲۰۲۶ رینگ چهارم محفظه داخلی ساختمان راکتور نصب خواهد شد.

آینه جم : دبیر هیات اندیشه ورز آب، اقلیم، کشاورزی و محیط زیست بنیاد نخبگان استان بوشهر گفت: سالانه ۱۵۰ میلیون مترمکعب آب برای مصارف شرب در اختیار مردم این استان قرار می‌گیرد که به علت فرسودگی شبکه‌های توزیع و انتقال، 40 درصد آن هدر می‌رود.

آینه جم- عبدالرحمن برزگر

خیابان صلح آباد بوشهر به‌عنوان یکی از محورهای اصلی منتهی به اداره بندر و گمرک، سال‌هاست با معضل جدی ترافیک مواجه است. افزایش حجم تردد، وجود چندین گره ترافیکی و عبور مداوم خودروهای سنگین، خیابان را به معبری فرسوده، ناایمن و ناکارآمد تبدیل کرده است؛ مسیری که دیگر توان پاسخگویی به نیازهای امروز شهر بوشهر را ندارد.

در ساعات اوج تردد، حرکت خودروها به کندی انجام می‌شود و حضور پر تعداد ماشین‌های سنگین، ایمنی عابران و رانندگان را به‌ شدت تهدید می‌کند. این وضعیت، صرفاً یک مشکل ترافیکی نیست، بلکه مصداق روشن تضییع حقوق شهروندان در بهره‌مندی از معابر ایمن و استاندارد شهری است.

بر اساس ماده ۵۵ قانون شهرداری‌ها، احداث، توسعه، نگهداری و تأمین ایمنی معابر عمومی و مدیریت عبور و مرور شهری از وظایف صریح شهرداری‌ هاست. همچنین مطابق بند ۱۶ ماده ۷۱ قانون شوراها، شورای اسلامی شهر موظف است در جهت تأمین نیازهای شهری، تصویب عوارض محلی و نظارت بر عملکرد شهرداری اقدام کند. با این وجود، پرسش جدی این است که چرا با وجود استمرار و تشدید مشکلات خیابان طالقانی (صلح آباد)، تاکنون اقدام زیرساختی و توسعه ای مؤثر و پایداری از سوی مدیریت شهری بوشهر صورت نگرفته است؟

از سوی دیگر، اداره بنادر و دریانوردی به‌عنوان یکی از اصلی‌ترین عوامل ایجاد ترافیک در این محور، سال‌هاست از معابر شهری بوشهر برای انجام فعالیت‌های خود استفاده می‌کند. این در حالی است که مطابق تبصره ۱ ماده ۵۰ قانون مالیات بر ارزش افزوده (و همچنین قوانین پیشین مرتبط با عوارض محلی)، شوراهای اسلامی شهر اختیار دارند بابت استفاده خاص و فرساینده از خدمات و زیرساخت‌های شهری، عوارض متناسب وضع و وصول کنند. البته این امکان هم دارد که شهرداری وصول کرده باشد.

تردد مستمر خودروهای سنگین بندری، به‌وضوح مصداق استفاده ویژه و پرهزینه از زیرساخت شهری است. تحمیل هزینه های متعدد و عدم مشارکت بندری، موضوعی است که با اصل عدالت شهری در تضاد آشکار قرار دارد. در چنین شرایطی، مدیریت شهری بوشهر می‌تواند و باید با استناد به قوانین موجود، اقدام به مطالبه رسمی از اداره بنادر و دریانوردی و صد البته هزینه کند؛ از جمله مشارکت در هزینه نگهداری و بازسازی خیابان طالقانی، احداث مسیر جایگزین یا خیابان موازی و هدایت بخش عمده تردد ماشین‌های سنگین از مسیرهای داخلی بندر، می تواند بهترین راهکار باشد.

البته برای رهایی از این معضل مسیری به موازات خیابان طالقانی می تواند از برون رفت این مشکل کمک کند.

بخشی از این مسیر در داخل اداره بندر، بخشی نیز از خیابان والفجر و حدود 1.5 کیلومتر انتهایی از اراضی کارخانجات نیروی دریایی می گذرد که می توان از قانون خروج پادگان ها جهت رها سازی استفاده کرد. این مسیر نهایتا به بزرگراه امام علی منتهی می گردد.

گفتنی ست که احداث خیابان امام علی در موازات خیابان طالقنی به زیرگذر آزادی، تجربه موفقی است که تمامی خودروهای سنگین، هدفمند به خارج از شهر بوشهر هدایت شده اند. برای درک بهتر مسیر موازی، به نقشه پیش رو توجه کنید. گفتنی ست در طرح جامع بوشهر و بازنگری اخیر توسط مشاور، پیش بینی این مسیر شده است.

این اقدامات نه یک مطالبه قانونی، بلکه اجرای صریح اختیارات قانونی شورا و شهرداری است.

تداوم وضعیت فعلی، به معنای نادیده گرفتن قوانین موجود، افزایش نارضایتی عمومی و تشدید خطرات ترافیکی خواهد بود. انتظار افکار عمومی از شورای شهر بوشهر این است که از جایگاه نظارتی و قانون‌گذاری محلی خود استفاده کند و شهرداری نیز با اتکا به قانون، از حقوق شهروندان در برابر فشار ناشی از فعالیت‌های فرابخشی دفاع کند. چرا که توسعه شهری، بدون اجرای قانون و رعایت حقوق مردم، نه پایدار است و نه قابل توجیه.

آینه جم-هوشنگ حیدری / خبرنگار 

   در روزهایی که نفس‌های شهر از فشار معیشت به شماره افتاده و «نان شب» به آرزویی دور تبدیل شده، شورای اسلامی شهر بوشهر با افتخار میزبانی «هفتاد و هشتمین اجلاس مجمع مشورتی روسای شوراهای اسلامی مراکز استان‌ها» را در روزهای ۱۷ و ۱۸ دی ماه اعلام می‌کند.

 شعار این گردهمایی «بوشهر؛ میزبان همگرایی برای ارتقای مدیریت شهری کشور» است. اما در پس این شعارهای فاخر و کلمات پرطمطراقی چون «حکمرانی محلی» و «پیشرفت پایدار»، واقعیتی تلخ تر نهفته است: این «همگرایی» برای حل کدام درد مردم بوشهر طراحی شده است؟

شورایی که صدای زمزمه سالن‌ها را می‌شنود، اما فریاد کوچه و بازار را نه!

آقای ایمان زندی نیا، رییس محترم شورا، از «هم اندیشی»، «تبادل تجربه» و «تحقق توسعه پایدار» سخن می‌گوید. سؤال اینجاست: آیا توسعه پایدار برای شهروندی که امروز با گرانی کمرشکن دست‌وپنجه نرم می‌کند، اولویت اول است؟ آیا «کمیسیون سلامت، خدمات و محیط زیست شهری» در این اجلاس، راهکاری فوری برای کاهش فشار هزینه درمان یا بهبود خدمات اولیه محلات محروم ارائه خواهد داد، یا خروجی آن، صرفاً بیانیه‌ای تشریفاتی خواهد بود؟ شورای شهر که باید ترجمان خواست مردم باشد، چگونه هزینه کرد بودجه و انرژی عظیم این میزبانی را—از پذیرایی و اسکان مهمانان گرفته تا انحراف نیروهای شهرداری از پروژه‌های نیمه‌کاره—با «مسئولیت‌پذیری محلی» همسو می‌داند؟

 *شهرداری که وعده خدمت می‌دهد، اما اولویت‌ها را گم کرده است* 

شهردار محترم بوشهر آقای حسین حیدری، در پیام‌های خود بر خدمت‌رسانی عادلانه و مناسب‌سازی شهر برای همه تأکید دارد. اما آیا برگزاری مجللی چنین اجلاسی در اوج تنگنای اقتصادی مردم، نمونه‌ای از همین خدمت‌رسانی عادلانه است؟ منابعی که می‌توانست صرف بهبود سرویس حمل‌ونقل عمومی، رسیدگی به معابر یا حمایت مستقیم از اقشار آسیب‌پذیر شود، اکنون صرف مراسمی می‌شود که دستاوردش برای شهروند بوشهری، نامشخص و غیرملموس است. آیا شهرداری که ادعای شنیدن صدای همه شهروندان را دارد، ندای اعتراض مردم نسبت به این ریخت‌وپاش را نمی‌شنود؟

 این میزبانی، سرباری برای شهر یا فرصتی برای آن است؟

در فصلی که هوای مطبوع بوشهر می‌تواند بهانه‌ای برای سفر و تفریح باشد، این اجلاس برای مهمانانش ممکن است دیدوبازدیدی خوشایند باشد. اما برای میزبانانی که هزینه آن را می‌پردازند، پرسشی بی‌پاسخ باقی می‌ماند: قیمت هر پرس ناهار این مهمانان ملی، معادل چند قرص نان برای خانواده‌های نیازمند است؟ اعتبار صرف‌شده برای تزیینات و هدایا، معادل تکمیل چند پروژه ناتوانی‌رسانی در شهر است؟

اگر شورا و شهرداری به راستی به «الگوسازی» می‌اندیشند، بزرگ‌ترین درس را می‌توانند با کنار گذاشتن نمایش‌های پرهزینه و اختصاص مستقیم همین منابع به معضلات گرهی شهر—مانند گرانی مایحتاج اولیه—به کشور بیاموزند. اعتبار واقعی، نه در میزبانی اجلاس‌های پرزرق‌وبرق، که در جرأت گفتن این حقیقت ساده است: «در روزگار سختی معیشت مردم، اولویت ما، هزینه‌کرد برای جشن گفت‌وگو نیست، بلکه گوش سپردن به فریاد آنها و اقدام فوری برای بهبود زندگیشان است.

آینه جم - مدیرکل بیمه سلامت استان بوشهر گفت: این اداره کل تاکنون یک هزار و ۳۳۵ زوج و ۵۹۵ مادر باردار دارای نشان ناباروری را با هدف حمایت از زوجین نابارور و در راستای سیاست‌های جوانی جمعیت تحت پوشش قرار داده است.

آینه جم - مراسم ازدواج ۲۳ زوج جوان با هدف ترویج فرهنگ ازدواج آسان و تحکیم بنیان خانواده با حضور مسئولان محلی در شهر چاه‌مبارک شهرستان عسلویه برگزار شد.

اینه جم- اکبر شکوه*

یکی از شهروندان شهر اهرم مرکز شهرستان تنگستان، فیلتر نصب‌شده بر لوله آب ورودی منزل خود را پس از گذشت کمتر از یک سال تعویض کرده است؛ فیلتری که در روز نخست سفید و شفاف بود، اکنون به رنگ قهوه‌ای تیره درآمده و مملو از رسوبات و آلودگی‌های قابل مشاهده است.

این در حالی است که به گفته اهالی فن، چنین فیلترهایی حداکثر توانایی حذف حدود ۳۰ درصد از آلاینده‌های آب را دارند؛ به بیان دیگر، بخش قابل توجهی از آلودگی‌ها همچنان از صافی عبور کرده و وارد چرخه مصرف روزانه شهروندان می‌شود.

موضوع نگران‌کننده‌تر آن است که این وضعیت محدود به شهر اهرم نیست و بنا بر شواهد موجود، کیفیت آب شرب در بسیاری از نقاط استان بوشهر شرایطی مشابه دارد. اگر آبی که تنها پس از عبور از یک فیلتر خانگی، چنین حجم بالایی از رسوبات و ذرات را بر جای می‌گذارد، اگر بدون تصفیه وارد بدن انسان شود، چه پیامدهایی برای سلامت عمومی به همراه خواهد داشت؟!

پزشکان و متخصصان حوزه سلامت نسبت به آثار کوتاه‌مدت و بلندمدت مصرف آب آلوده هشدار می‌دهند. بروز بیماری‌های گوارشی، مشکلات کلیوی، اختلالات پوستی و حتی تأثیرات تدریجی بر سیستم عصبی، تنها بخشی از پیامدهای احتمالی مصرف آب با کیفیت نامطلوب است؛ خطراتی که در بلندمدت می‌تواند هزینه‌های سنگینی را به نظام سلامت و خانواده‌ها تحمیل کند.

این نگرانی زمانی دوچندان می‌شود که بدانیم بسیاری از خانواده‌ها به دلایل اقتصادی یا عدم دسترسی، از هیچ‌گونه فیلتر یا دستگاه تصفیه آب استفاده نمی‌کنند. در چنین شرایطی، تمامی ذرات معلق، املاح نامتعارف و آلاینده‌های احتمالی، بدون هیچ مانعی وارد بدن مصرف‌کنندگان می‌شود؛ موضوعی که سلامت اقشار مختلف جامعه، به‌ویژه کودکان، سالمندان و بیماران را به‌طور جدی تهدید می‌کند.

اکنون کیفیت آب شرب در استان بوشهر دیگر یک مسئله حاشیه‌ای یا فنی صرف نیست، بلکه به یک بحران سلامت عمومی تبدیل شده است. انتظار می‌رود مسئولان شرکت آب و فاضلاب، نهادهایی مانند محیط زیست و دستگاه‌های متولی بهداشت عمومی، به جای ارائه گزارش‌های کلی، با شفافیت کامل نتایج آزمایش‌های کیفی آب را منتشر کرده و برنامه‌ای مشخص، زمان‌بندی‌شده و عملی را برای بهبود کیفیت آب شرب ارائه دهند.

آب سالم، یک مطالبه لوکس نیست؛ حق مسلم و اساسی هر شهروند است. اما پرسش اساسی اینجاست: آبی که امروز از شیر خانه‌های مردم جاری می‌شود، تا چه اندازه با معیارهای «آب شرب سالم» همخوانی دارد؟ آیا می‌توان با اطمینان آن را آشامید، یا تنها با مایعی رنگ‌پریده و نامطمئن مواجه‌ایم که صرفاً برچسب «آشامیدنی» را یدک می‌کشد؟

*فعال رسانه ای تنگستان

آینه جم: مدیرکل کار، تعاون و رفاه استان بوشهر از شارژ شدن حساب سرپرستان خانوار خبر داد.

به گزارش آینه جم؛ مرتضی پروانه گفت: با تصمیم دولت، ارز ترجیحی (28.500 تومانی) از واردات حذف شد و پرداخت مستقیم یارانه به خانوارها اجرا شد، تا ضمن ثبات قیمت ها، قدرت خرید مردم افزایش یابد.

وی با بیان ایتکه پرداخت یارانه جدید به‌صورت اعتبار کالابرگ آغاز شده افزود: این یارانه شامل دهک های یک تا 9 می شود.

شارژ مرحله جدید طرح کالابرگ الکترونیکی برای دهک‌های درآمدی یک تا ۹ انجام شد. دولت تلاش دارد خانوارهای دهک ۱۰ نیز به مشمولان کالابرگ یک میلیون تومانی افزوده شده اند.

پروانه تاکید کرد: در گام نخست ۴ میلیون تومان برای هر نفر به کارت سرپرست خانوار واریز شد که به مرور قابل استفاده می‌شود و تا ۲۰ روز امکان خرید وجود دارد که اعتبار مصرف‌نشده به ماه بعد منتقل می‌شود.

او اضافه کرد: قیمت‌ها طبق مصوبات ستاد تنظیم بازار تعیین می‌شود و اگر قیمت کالاهای اساسی تغییر کند، اعتبار کالابرگ خانوارها هم افزایش پیدا خواهد کرد.

اعتبار: به ازای هر نفر ۴ میلیون تومان اعتبار تخصیص یافته که به‌صورت ماهانه یک میلیون تومان قابل استفاده است.

زمان اجرا: طبق برنامه زمان‌بندی که از طریق پیامک به سرپرست خانوار اعلام می‌شود.

روش‌های استعلام موجودی کالابرگ الکترونیکی: ۱. اپلیکیشن «شمیم»، ۲. بازوی کالابرگ در پیام‌رسان «بله» و ۳. کد دستوری ستاره ۵۰۰ ستاره ۱۴۶۳ مربع

مرکز تماس: ارتباط با کارشناسان از ساعت ۸ تا ۲۴ تمامی روزهای هفته از طریق شماره ۰۲۱-۶۳۶۹

آینه جم- الیاس احمدحسینی

محمد ابراهیم‌زاده مطلق از آن دست چهره‌هایی بود که حضورش، حتی بی‌هیاهو، به فضا معنا می‌بخشید. همین روزها پیش از رفتنش، هنوز در پلاتوی دریانورد دیده می‌شد؛ آرام، دقیق و با همان لبخند همیشگی، تماشاگر نمایش «پشت به موج» به کارگردانی علیرضا فهیم‌پور. نوجوانان و جوانان بازیگر گرد او جمع می‌شدند، عکس می‌گرفتند و از نگاه و کلامش انرژی می‌گرفتند.

در اجراخوانی «دشمن مردم» اثر هنریک ایبسن، به کارگردانی اردلان تاجدینی، مشاور کارگردان بود و حضوری مؤثر و الهام‌بخش داشت. در «کلبه فرهنگ و هنر» کنار رفیق دیرینه‌اش عبدالله دشتی‌فرد می‌نشست و با رضایت به جریان فرهنگ شهرش می‌نگریست؛ مردی که هم فرهنگ را می‌شناخت و هم ورزش را زندگی کرده بود.

ابراهیم‌زاده مطلق نویسنده، کارگردان و بازیگر تئاتر بود، اما تنها به صحنه نمایش محدود نماند. او فوتبالیستی فعال، بازیکن و مربی بدنساز تیم‌هایی چون پرسپولیس، آزادی و پاس گناوه بود و حتی تا سطح ملی پیش رفت؛ جایی که در سال ۲۰۱۸ مربی تیم ملی گلبال نابینایان و کم‌بینایان شد. در ورزش، همان‌قدر دقیق و صاحب‌سبک بود که در تئاتر.

سروش افتخاری، سرپرست تیم آزادی گناوه، از او به‌عنوان مربی‌ای یاد می‌کند که در عین شوخ‌طبعی و مهربانی، قاطع و حرفه‌ای بود و اثر کارش در هر تمرین و مسابقه به‌وضوح دیده می‌شد.

او معلم ورزش و هنر بود و به یک باور عمیق ایمان داشت: «گناوه گنجینه استعدادهای هنری و ورزشی است.» بارها می‌گفت وقت تنگ است و نباید استعدادها هدر بروند. همین نگاه، او را به چهره‌ای جریان‌ساز بدل کرد.

جهانشیر یاراحمدی، رئیس انجمن نمایش بوشهر، او را از چهره‌های اثرگذار تئاتر جنوب می‌داند؛ هنرمندی که پس از بازگشت به گناوه در سال‌های جنگ، با تئاتر دانش‌آموزی نسل‌های بسیاری را به صحنه آورد. حضورش در جشنواره‌های استانی با «نی و غریبی روزگار» و درخشش «ستاره‌های خاموش برج زحل» در جشنواره فجر، جایگاهش را تثبیت کرد.

غلامحسین دریانورد نویسنده و پژوهشگر نیز معتقد است ابراهیم‌زاده مطلق در تئاتر گناوه صاحب سبک بود و شاگردانی پرورش داد که شکوفایی دهه‌های ۶۰ و ۷۰ را رقم زدند.

او متولد دهم دی ۱۳۳۶ آبادان بود و یازدهم دی ۱۴۰۴ در گناوه چشم از جهان فروبست؛ اما بی‌تردید از چهره‌های ماندگار فرهنگ، هنر و ورزش گناوه، استان و حتی کشور است.

یادش مانا و راهش روشن باد.

آینه جم: جانشین پلیس راه بوشهر گفت:بر اثر سقوط خودروی سواری زانتیا به کانال آب در جاده‌دشتستان خانم 20 ساله کشته شد.

آینه جم - رئیس اداره حفاظت محیط زیست دشتستان اعلام کرد: عوامل شکار غیرمجاز که اقدام به شکار سه رأس تشی در محدوده منطقه حفاظت‌شده شاه‌زاده ابراهیم و تنگ باهوش در بخش بوشکان کرده بودند، شناسایی و دستگیر شدند.

آینه جم : مدیرکل فرودگاه‌های استان بوشهر از انجام نخستین پرواز در مسیر رشت–بوشهر و بالعکس خبر داد و گفت: این پرواز با هدف توسعه شبکه پروازی فرودگاه شهدای بوشهر و تقویت ارتباط هوایی شمال و جنوب کشور برقرار شده است.

مدیرکل فرودگاه‌های استان بوشهر با اشاره به اهمیت راه‌اندازی این مسیر تصریح کرد: برقراری این پرواز ضمن پاسخ‌گویی به نیاز مردم و فعالان اقتصادی، نقش مهمی در تقویت ارتباطات اقتصادی، رونق گردشگری و کاهش زمان سفر میان استان‌های شمالی و جنوبی کشور دارد.

اسماعیلی ادامه داد: به‌صورت جداگانه، شرکت هواپیمایی رایمون پرواز تهران–بوشهر و بالعکس را نیز به برنامه پروازی خود افزوده است.

وی تأکید کرد: تداوم و افزایش این پروازها منوط به استقبال مسافران است و اداره کل فرودگاه‌های استان بوشهر آمادگی دارد با همکاری شرکت‌های هواپیمایی و دستگاه‌های ذی‌ربط، زمینه توسعه پایدار مسیرهای هوایی را فراهم کند.

آینه جم : رئیس دانشگاه علوم پزشکی بوشهر گفت: از اسفندماه ۱۴۰۳ تاکنون، اضافه‌کارهای معوقه بیمارستان‌های استان به‌طور کامل پرداخت و ۱۳ ماه مطالبات تعرفه پرستاری و نیروهای پشتیبان تسویه شد.

وی با تأکید بر نقش محوری نیروی انسانی در نظام سلامت تصریح کرد: پرداخت به‌موقع مطالبات و حمایت عملی از کادر درمان، به‌ویژه نیروهای خط مقدم ارائه خدمات سلامت، از سیاست‌های اصلی مدیریت جدید دانشگاه است و این رویکرد با جدیت ادامه خواهد داشت.

رئیس دانشگاه علوم پزشکی بوشهر عنوان کرد: این دانشگاه با بهره‌گیری از ظرفیت‌های قانونی و مدیریتی، تلاش کرده است پرداخت‌ها را به‌روز نگه دارد و هم‌زمان بخشی از مطالبات معوقه سایر کارکنان دانشگاه نیز همراه با مطالبات کادر درمان پرداخت شده است.

آینه جم : فرماندار شهرستان دیّر از برگزاری جشنواره‌ای با محوریت شتر در دیر خبر داد و گفت: این رویداد با همکاری گسترده نهادها و هدف معرفی ظرفیت‌های اقتصادی، گردشگری و زیست محیطی شتر برگزار می‌شود.

آینه جم - مدیرکل هواشناسی استان بوشهر گفت: با صدور هشدار زرد کشاورزی، برای این استان کاهش ۴ تا ۹ درجه همراه با تنش دمایی و احتمال سرمازدگی در مزارع و باغات، به‌ویژه در مناطق مرتفع استان پیش‌بینی می‌شود.

آینه جم - سعید رضایی؛ وقتی نام «فناوری هسته‌ای» به میان می‌آید، ذهن بسیاری از مردم ناخودآگاه به سمت انرژی، نیروگاه و… سوق پیدا می‌کند؛ در حالی که بخش عمده‌ای از دستاوردهای هسته‌ای، سال‌هاست بی‌سروصدا وارد زندگی روزمره مردم شده و نقشی تعیین‌کننده در سلامت، امنیت غذایی و توسعه پایدار ایفا می‌کند.

امروز فناوری هسته‌ای دیگر یک مفهوم انتزاعی یا صرفاً راهبردی نیست، بلکه ابزاری ملموس برای حل مسائل واقعی جامعه است.

برخلاف تصور عمومی، تولید برق تنها یکی از شاخه‌های فناوری هسته‌ای است. این فناوری مجموعه‌ای از علوم میان‌رشته‌ای شامل فیزیک، شیمی، مهندسی، پزشکی، زیست‌فناوری و علوم مواد را در بر می‌گیرد.

آنچه امروز اهمیت دارد، کاربردهای غیرانرژی‌محور این فناوری است؛ کاربردهایی که مستقیماً با سلامت انسان، امنیت غذایی و پایداری محیط‌زیست ارتباط دارد.

در ایران، توسعه این فناوری طی سال‌های گذشته به‌صورت هدفمند دنبال شده و بخش مهمی از آن مبتنی بر دانش بومی و نیروی انسانی داخلی شکل گرفته است؛ موضوعی که ارزش راهبردی آن را دوچندان می‌کند.

فناوری هسته‌ای در خدمت سلامت و درمان

یکی از ملموس‌ترین عرصه‌های اثرگذاری فناوری هسته‌ای، حوزه پزشکی و درمان است. پزشکی هسته‌ای امروز نقش حیاتی در تشخیص زودهنگام بیماری‌ها، به‌ویژه سرطان‌ها، ایفا می‌کند.

تولید رادیوداروها، تصویربرداری دقیق از اندام‌های داخلی و درمان هدفمند تومورها از جمله دستاوردهایی است که جان هزاران بیمار را نجات داده است.

در سال‌های اخیر، ایران توانسته است بخش قابل‌توجهی از رادیوداروهای مورد نیاز خود را در داخل کشور تولید کند. این دستاورد، علاوه بر کاهش وابستگی، دسترسی بیماران به خدمات تشخیصی و درمانی را تسهیل کرده است.

بسیاری از بیماران که پیش‌تر ناچار به سفر به خارج از کشور بودند، امروز در مراکز درمانی داخلی خدمات دریافت می‌کنند؛ موضوعی که هم از نظر اقتصادی و هم از نظر انسانی اهمیت بالایی دارد.

نقش فناوری هسته‌ای در امنیت غذایی

امنیت غذایی یکی از چالش‌های اساسی جهان امروز است. رشد جمعیت، تغییرات اقلیمی و محدودیت منابع آبی، کشورها را به سمت بهره‌گیری از فناوری‌های نوین سوق داده است. فناوری هسته‌ای در این حوزه نیز نقشی کلیدی دارد.

استفاده از پرتودهی برای افزایش ماندگاری محصولات کشاورزی، کنترل آفات بدون استفاده از سموم شیمیایی و بهبود کیفیت بذرها از جمله کاربردهای مهم این فناوری است.

این روش‌ها نه‌تنها باعث کاهش ضایعات غذایی می‌شوند، بلکه سلامت مصرف‌کننده و محیط‌زیست را نیز حفظ می‌کنند.

در ایران، پژوهش‌ها و پروژه‌های متعددی در زمینه اصلاح بذر، افزایش بهره‌وری محصولات و کاهش مصرف آب با بهره‌گیری از فناوری هسته‌ای در حال اجراست؛ اقداماتی که می‌تواند به پایداری کشاورزی در شرایط اقلیمی دشوار کمک کند.

فناوری هسته‌ای و محیط‌زیست

برخلاف تصور رایج، فناوری هسته‌ای می‌تواند در خدمت محیط‌زیست باشد. پایش آلاینده‌ها، بررسی منابع آب زیرزمینی، ردیابی آلاینده‌های صنعتی و مدیریت پسماند از جمله کاربردهای این فناوری است. ابزارهای هسته‌ای امکان اندازه‌گیری دقیق و علمی آلودگی‌ها را فراهم می‌کنند؛ امکانی که بدون آن، سیاست‌گذاری محیط‌زیستی عملاً کور خواهد بود.

در شرایطی که بحران‌های زیست‌محیطی به یکی از تهدیدهای جدی جوامع تبدیل شده‌اند، استفاده هوشمندانه از این فناوری می‌تواند نقش مهمی در حفظ منابع طبیعی ایفا کند.

خوداتکایی علمی و اقتدار فناورانه

یکی از مهم‌ترین ابعاد فناوری هسته‌ای در ایران، بومی‌سازی دانش و تربیت نیروی انسانی متخصص است. دستیابی به چرخه کامل این فناوری بدون اتکا به خارج، نشان‌دهنده ظرفیت بالای علمی کشور است.

این خوداتکایی نه‌تنها به معنای استقلال علمی است، بلکه امکان توسعه پایدار و تصمیم‌گیری مستقل را نیز فراهم می‌کند.

تجربه سال‌های اخیر نشان داده است که سرمایه‌گذاری در حوزه دانش‌بنیان، به‌ویژه در فناوری‌های پیشرفته، می‌تواند موتور محرک توسعه ملی باشد.

فناوری هسته‌ای نمونه‌ای روشن از این مسیر است؛ مسیری که از دانشگاه‌ها و مراکز پژوهشی آغاز شده و به خدمت جامعه درآمده است.

فناوری هسته‌ای امروز دیگر صرفاً یک موضوع فنی یا سیاسی نیست، بلکه بخشی از زیست روزمره انسان معاصر شده است. از تشخیص و درمان بیماری‌ها گرفته تا امنیت غذایی و حفاظت از محیط‌زیست، این فناوری نقش‌آفرینی می‌کند. تجربه ایران نشان می‌دهد که با تکیه بر دانش بومی، می‌توان از این فناوری در مسیر منافع عمومی بهره گرفت.

تولید برق هسته‌ای

فناوری هسته‌ای یکی از پایدارترین و راهبردی‌ترین روش‌های تولید برق در جهان امروز به شمار می‌رود. در شرایطی که بسیاری از کشورها با چالش کمبود انرژی و آلودگی‌های زیست‌محیطی روبه‌رو هستند، برق هسته‌ای به‌عنوان منبعی پایدار، کم‌کربن و قابل اتکا اهمیت فزاینده‌ای یافته است. تولید برق از طریق شکافت هسته‌ای امکان تأمین انرژی مداوم و بدون وابستگی به شرایط آب‌وهوایی را فراهم می‌کند و به همین دلیل نقش مهمی در امنیت انرژی کشورها دارد.

در ایران نیز بهره‌گیری از انرژی هسته‌ای برای تولید برق به‌صورت جدی در دستور کار قرار گرفته است. نیروگاه اتمی بوشهر به‌عنوان نخستین نیروگاه هسته‌ای کشور، با ظرفیت تولید هزار مگاوات برق، سهم قابل‌توجهی در تأمین برق پایدار جنوب کشور دارد. این نیروگاه سالانه میلیاردها کیلووات ساعت برق تولید می‌کند و از مصرف میلیون‌ها بشکه سوخت فسیلی جلوگیری می‌کند که این موضوع هم از نظر اقتصادی و هم زیست‌محیطی حائز اهمیت است.

نیروگاه بوشهر نماد توان فنی و مهندسی ایران در بهره‌برداری ایمن از فناوری هسته‌ای است. تجربه موفق این نیروگاه باعث شده برنامه‌ریزی برای توسعه واحدهای جدید نیز در دستور کار قرار گیرد. در حال حاضر ساخت دو واحد جدید دیگر در سایت نیروگاه بوشهر در حال انجام است که هر یک ظرفیت تولید هزار مگاوات برق را خواهند داشت. با بهره‌برداری از این واحدها، ظرفیت تولید برق هسته‌ای کشور به شکل چشمگیری افزایش خواهد یافت.

بر اساس برنامه‌های کلان انرژی، ایران هدف‌گذاری کرده است که در سال‌های آینده چندین هزار مگاوات برق هسته‌ای تولید کند. این رویکرد نه‌تنها به کاهش وابستگی به سوخت‌های فسیلی کمک می‌کند، بلکه نقش مهمی در کاهش آلودگی هوا و انتشار گازهای گلخانه‌ای دارد. برق هسته‌ای از جمله پاک‌ترین منابع انرژی به شمار می‌رود و می‌تواند مکمل مناسبی برای انرژی‌های تجدیدپذیر باشد.

از سوی دیگر، توسعه نیروگاه‌های هسته‌ای باعث انتقال دانش، تربیت نیروی متخصص و تقویت زیرساخت‌های فنی کشور می‌شود. زنجیره گسترده‌ای از صنایع، از مهندسی و ساخت تا بهره‌برداری و نگهداری، درگیر این صنعت می‌شوند که خود محرکی برای رشد فناوری ملی است.

در مجموع، فناوری هسته‌ای در حوزه تولید برق، نه‌تنها یک انتخاب فنی بلکه یک ضرورت راهبردی برای آینده انرژی کشور محسوب می‌شود. تجربه نیروگاه بوشهر نشان داده است که ایران توان بهره‌برداری ایمن و پایدار از این فناوری را دارد و با تکمیل واحدهای جدید، نقش برق هسته‌ای در سبد انرژی کشور پررنگ‌تر خواهد شد؛ مسیری که می‌تواند امنیت انرژی و توسعه پایدار را هم‌زمان تضمین کند.

نگاه واقع‌بینانه و علمی به فناوری هسته‌ای، آن را از یک مفهوم انتزاعی به ابزاری برای بهبود کیفیت زندگی مردم تبدیل می‌کند. آینده‌ای که در آن علم، در خدمت انسان قرار گیرد، نه تنها ممکن است، بلکه در حال شکل‌گیری است./مهر